|
Peyami AltunsuyuHaberton |
Dün bir taksiye bindim. Şoförün telefonunda navigasyon açıktı. Kadın sesi kibarca, “Sağa dönün.” dedi. “Bu alet ne bilir, abi?”...
Geçen akşam vapurda yanıma oturan adam, elimdeki kitaba bir süre baktı. Sonra kibarca sordu: “Ne kitabı o abi?” Yüzünde, sokakta para...
Oturduğum apartmanın yıllık toplantısı geçen ay sığınağın rutubet kokan odasında yapıldı. Plastik sandalyeler yarım daire şeklinde...
Bir yemeğin tarifini ezberleyen adam aşçı olur mu? Soğanı kaç dakika kavuracağını, tuzu ne zaman atacağını harfi harfine bilir. O yemeği...
Gecenin ortasında dağda kalsanız, hangisini istersiniz: bir fener mi, bir ateş mi? Fener size nerede olduğunuzu gösterir. Uçurumun kenarını,...
Aslanı seyredenler onun cesaretine hayran olurlar. Kimse çakalı seyretmez. Oysa aslan yalnız avlanır, çakal ise sürüyle gelir; aslan doyduktan...
Aynada kendi yüzünü beğenmeyen bir adam düşünün. Yıllar sonra çareyi bulmuş: başkalarının fotoğraflarını toplayıp arkalarına kendi...
Bir mahalle düşünün. Yüz hane. Her kapıyı çalıp sorun: “Siz dürüst müsünüz?” Yüz kişi de “Elbette.” diyecek. Sonra aynı...
Bir kafede otururken masanıza doğru koşarak yaklaşan, gözlerinde hiçbir ahlaki kuralın izi olmayan ve elindeki ıslak mendili sıcak çay...
Cennette sayısız ağaç vardı; insan kalkıp yasaklanmış olan tek ağaca uzandı. İnsanlık tarihini tek bir cümleye sığdırmak isteseniz,...
Bir soru vardır ki sorulduğu anda cevabın kapısını kapatır. Sesi masumdur, kılığı mütevazıdır, hatta makul görünür: Bu soruyu soran...
Bir cenaze namazına bakınız. Üç yüz kişidir; çoğu birbirini tanımaz. Kimse emir vermeden, kimse yere çizgi çekmeden, omuz omuza, dümdüz...
Kendimizden neden bu kadar eminiz? Bir soykırım belgeseli izlerken, bir işkence haberi okurken içimizden hep aynı cümle geçer: Ben asla...
Bir milleti millet yapan nedir? Dil mi, din mi, yoksa ortak bir hafıza mı? Bu soru soyut bir felsefe egzersizi gibi durur ama tarihte öyle anlar...
Bir belge var, adını çoğumuz duymamışızdır: Virginia Haklar Beyannamesi. 1776 yılında, Amerika daha bir ülke bile değilken, sömürge...
Lawrence Durrell’ın bir cümlesi var, okuduğumdan beri içimde duruyor: “Büyük bir sevginin göstergesi olan binlerce küçük ayrıntıyı...
“Nasıl yaşamalıyım?” sorusuna cevap bulmak zorundayız. Cümledeki o inanılmaz diktatöryel tona, o boğucu dayatmaya, o görünmez sopaya...
Bir mahkûm vardır, hücreye o kadar uzun süre kapatılmıştır ki kapı bir gün açıldığında dışarı çıkmaz. Kapının açık olduğuna...
Bugün pazar. Hafiflik; hafta boyunca arayıp da bulamadığımız o nadir misafir, tam bir gün konaklayıp gidiyor. Ben de bugün siyaseti gülerek...
Küçükken bir oyun vardı. Birisi avucunda bir şeker saklar, “Hangi elimde?” diye sorardı. Doğru bilirsen verirdi. Yanlış bilirsen...
Bir gün dünya haritasına baktım uzun uzun. İki yüz devlet, iki yüz bayrak, iki yüz başkent; sınırlarla kesilmiş bir gezegen. Sonra...
Giovanni Papini’nin “Gog” diye bir kitabı vardır. Türkçeye Fikret Adil çevirmişti, eski bir baskı. Bulan bulur, bulamayan kaybeder, fark...
Kimse sormaz bunu. Yüzünüze bakıp “kendine yetiyor musun?” diye soran çıkmaz. Ayıp sayılır belki, ya da kimsenin aklına gelmez, ya da...
Geçmişin mutlak, sarsılmaz bir beton blok gibi sabit olduğuna inanmak isteriz. Oysa geçmiş değişmez sanırız; değişmeyen tek şey o anın...
Yapay zekanın rüya gördüğü, şiir yazdığı, halüsinasyonlar gördüğü bir çağdayız. Ekranların arkasındaki algoritmalar...
Jeffrey Epstein davası ve sonrasında, özellikle 2024’ün başında kamuoyuna açılan o binlerce sayfalık dava dosyaları, sadece bir “seks...
Sabah uyandığında, akşam yatarken, dost meclislerinde yahut sandık başında verdiği kararların; tamamen kendi vicdanının ve aklının...
Bizler, “Kol kırılır yen içinde kalır” diyerek büyütüldük; lakin o yenin içinde kangren olmuş kolların, çürüyen ruhların ve...
Televizyonları açın, gazete manşetlerine bakın, siyasetçilerin o parmak sallayan vaazlarını dinleyin. “Ahlâk” denilen o yüce erdemin,...
Dün yaşananlar, sadece bir devlet başkanının, Venezuela lideri Nicolas Maduro’nun, Amerikan özel kuvvetleri Delta Force tarafından yaka paça...
Bugün Türkiye’nin vitrininde, yüzüne dolarlar yapıştırıp saçına bukleler yaptıran, kaynağı belirsiz servetlerini “enerci” diyerek...
Biz, içinde kan, gözyaşı, silah sesi ve mümkünse bolca “kader mahkumu” olan masalları severiz. Eskiden köy meydanlarında, kahvehanelerde...
Karikatürde İngiltere (sol tarafta) Türk petrollerine göz dikmiş olarak; SSBC ise Türkiye’ye dostluğu karşılığında yardım yapan olarak...
Oysa ekonomi, özünde bir “güven ve beklenti” yönetimidir. Rakamların ötesine geçip, toplumsal dokunun altına baktığımızda, enflasyonun...
Bugünlerde Türkiye’nin gündemine –belki de kasıtlı olarak sessiz sedasız– sokulan bir konu var: Katolik dünyasının ruhani lideri...
Fikirlerin birbirine çarpmadan, sessizce yok olduğu, karşıt görüşlerin yalnızca kendi benzerleriyle yankılandığı, kamusal alanın bir...
Toplumsal onay, tanrısal lütfun yerini almış; beğeni butonları, dijital çağın tespihine dönüşmüştür. İnsan, tarih boyunca görünmek...
Futbolun Batı Avrupa’ya ait olmasının nedeni, oyunun disipline edilmesi, kurumsallaştırılması ve sahada olduğu kadar saha dışında da bir...
Tarih boyunca insanlık hiç bu kadar birbirine yakın olmamıştı. Cep telefonları, sosyal medya platformları, video konferanslar… Bugün...
Oysa her ikisi de aynı zincirin halkalarıdır. Anlamak, gönlümüzün kapısını aralar; anlaşılmak ise içimizdeki sesin yankısını...