Silahlar susarsa para nereye gidecek? Barışın ekonomik temettüsü

PKK’nın silahları bırakması mümkün olursa, barışın hukuki planlamasının yanında ekonomik planlaması da gerekiyor. Fotoğrafta Çerçeve Yasa üzerine Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında yapılan ilk koordinasyon kurulu toplantısı. (Foto: X/Cevdet Yılmaz)

Türkiye’de “Terörsüz Türkiye” süreci bugüne kadar büyük ölçüde güvenlik ve siyaset üzerinden tartışıldı. PKK gerçekten silah bırakacak mı? Silahların bırakıldığı nasıl doğrulanacak? Kim hangi hukuki düzenlemeden yararlanacak? Devlet hangi adımları atacak? Neredeyse yarım asırlık terör ve terörle mücadelenin yol açtığı can kayıpları elbette her türlü hesabın üzerinde; terörsüz Türkiye süreci başladığından bu yana kan dökülmemesi dahi büyük bir kazanç. Fakat şimdi başka bir soruyu da sormanın zamanı geldi: Silahlar gerçekten susarsa, Türkiye bundan ekonomik olarak ne kazanacak? MetroPOLL’ün Eylül 2026 Türkiye’nin Nabzı araştırması bu konuda oldukça ilginç bir toplumsal fotoğraf ortaya koyuyor. Araştırmaya katılanların yüzde 44,8’i PKK ile mücadelenin Türkiye’ye “büyük” bir ekonomik maliyeti olduğunu düşünüyor. Yüzde 18,8’i orta ölçüde ekonomik maliyet yarattığı görüşünde. Yani toplumun yaklaşık üçte ikisi, kırk yılı aşan çatışmayı yalnızca can kayıpları, güvenlik veya siyaset üzerinden değil, ekonomik bir maliyet üzerinden de okuyor.

Yalnızca güvenlik bütçesi değil

Daha da önemlisi, toplum bu maliyetin nerede ortaya çıktığını da görüyor. “Silahlı çatışmanın Türkiye’ye ekonomik açıdan en büyük zararı ne oldu?” diye sorulduğunda, yüzde 24,2 artan güvenlik ve savunma harcamalarını gösteriyor. Ancak hemen arkasından, yüzde 21,8 ile eğitim, sağlık ve altyapıya daha az kaynak ayrılması geliyor.

Sizce silahlı çatışmanın Türkiye’ye ekonomik açıdan en büyük zararı hangisi olmuştur? (MetroPOLL)

Bu ikinci rakam özellikle önemli. Çünkü savaşın ekonomik maliyetini hesaplarken genellikle doğrudan maliyetlere bakıyoruz: askerî operasyonlar, güvenlik harcamaları, silah sistemleri, sınır güvenliği… Oysa çatışmanın bir de fırsat maliyeti vardır. Bir ülke bir kaynağı güvenliğe harcadığında, aynı kaynağı başka bir yerde kullanamaz. Yapılmayan okul, yenilenmeyen hastane, açılmayan fabrika, gerçekleşmeyen yatırım, yaratılmayan istihdam da çatışmanın maliyetinin bir parçasıdır. Türkiye’de toplumun önemli bir kesiminin artık meseleyi bu şekilde görmesi bence dikkate değer.

Peki silahlar susarsa?

MetroPOLL’un belki de en çarpıcı sonucu burada geliyor. Katılımcıların yüzde 52,6’sı PKK’nın tamamen silah bırakmasının Türkiye ekonomisini olumlu etkileyeceğini düşünüyor. Yüzde 18,6’nın olumsuz........

© yetkinreport.com