menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Nizam-ı Cedit

16 0
24.05.2026

Sultan III. Selim, 28. Osmanlı Padişahı olarak tahta çıktığında 18. Yüzyılın sonlarıydı.  Zor bir dönemdi. İmparatorlukta işler yolunda gitmiyor, art arda toprak kayıpları yaşanıyordu. İngilizler Mısır’ı, Ruslar İstanbul’u tehdit ediyordu. İçeride devletin çarkları eskimiş, vergilerin toplanma usullerinden eğitim sistemine,  bürokrasinin yapısından ordunun düzenine kadar birçok alanda sıkıntılar yaşanıyordu. Özellikle yeniçeri ocağındaki çürüme elle tutulur, gözle görülür hale gelmişti.

Padişah, ordu olmadan iktidar olamayacağını, adalet ve refah sağlanmadan düzen kurulamayacağını biliyordu.

Çıkış yolunu Batı dünyasında gördü. 

1791’de Viyana elçisi Ebubekir Râtıp Efendiye bir rapor hazırlaması için talimat verdi. Aynı şekilde Batı başkentlerine tayin ettiği yeni elçilerden de bulundukları ülkelerin askeri ve idari müesseselerini incelemelerini istedi.

Kısa zamanda Batıdan raporlar yağmaya başladı. Bunlar sadece askerî ve idarî alanla sınırlı kalmıyor, posta sistemleri ve hastaneler gibi somut teknolojik ve sosyal gelişmeleri de ihtiva eden teferruatlı bilgiler içeriyordu.

Gelen raporları büyük bir dikkatle inceleyen III. Selim, hiç beklemeden radikal değişiklikler içeren adımlar atmaya başladı. Beklendiği gibi ilk adım askeriyede atıldı.

Ordunun belkemiği olan yeniçeri ocağı ıslah edilemez haldeydi. Çare, yeni düzen bir ordunun kurulmasıydı. Bostancı ocağı içinde 12 bin neferlik kadro oluşturulup biri Üsküdar’da diğeri Levent Çiftliğinde iki yeni kışla inşa edildi. Fransa ve İsveç’ten eğitim zabitleri getirildi.  Pantolonu andırır çuha çağşır ve beli kemerli ceketlerden oluşan üniformalar hazırlandı. Ellerine o devrin en yeni silahlarından olan süngülü tüfekler verildi. 

Ocaklarının kaldırılacağını sezen Yeniçeriler homurdanmaya başladılar. “Bu urbalar geleneğe aykırı, Frenk kamçısı altında talim gâvur işidir” dediler.

Padişah direndi. Tepkileri azaltmak için atalarının yolunu kendine rehber........

© Haber7