menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Yapay zeka karşısında aslında neye ihtiyacımız var?

16 1
yesterday

Meğer herkes Pamuk Prenses’in üvey annesindeki sihirli aynanın peşindeymiş: “Ayna ayna, söyle bana, geldi mi benden güzeli cihana?”

Bulmuşlar!

Yapay zeka. Üstelik kraliçeninkinden daha sadık, gönlü daha hoş tutucu. Kraliçenin sihirli aynası ağzından kaçırıyor çünkü: “Güzelsin ama senden güzel Pamuk Prenses var artık.”

Geçende okuduğum bir yazıdan öğrendiğime göre, yapay zeka, etkileşime girdiğinizde ve bir görüşünüzü paylaştığınızda, “Beni eleştir” diye yönlendirmezseniz, ne derseniz sizi destekliyormuş.

Zaten ‘dalkavuk’ deniyormuş bunlara. Yazıyı yazan Ozancan Özdemir “Kanıtlanmış bir gerçek” diyor dalkavukluk için. (Bu yazıya dikkatimi çeken Prof. Ümit Şenesen’e çok teşekkür.) Stanford Üniversitesi’nden bir grup araştırmacı 11 farklı yapay zeka modelini (GPT-4o, GPT-5, Claude, Gemini, Llama, DeepSeek…) test etmiş.

Şöyle yapmışlar: Reddit’in “Ben mi hatalıyım?” (Am I in the wrong here?) topluluğundan 2 bin vakayı almışlar, binlerce insanın oyuyla “Sen hatalısın” sonucu çıkan 2 bin vakayı. Sonra da bu vakaları yapay zekaya sormuşlar.

Sonuç: Yapay zeka modelleri insanlara oranla kullanıcıların eylemlerini yüzde 50 daha fazla onaylıyor. Bunda şaşılacak bir şey yokmuş, yapay zeka kullanıcıyı/insanı memnun etmeye ayarlıymış. E insan denen mahluku da tanıyoruz, o da okşanmaya, pohpohlanmaya bayılır. İğrendiğim deyişle ‘kazan-kazan‘ durumu. (“Bencillik en büyük bereket onlara.” – OR.)

Araştırmacıların bulgularından biri de şu: Katılımcıların hayatlarından gerçek bir kişilerarası çatışmayı tartıştıkları canlı etkileşim çalışmasının da dahil olduğu iki deney yapmışlar. Görmüşler ki, bu dalkavuk yapay zeka modelleriyle etkileşim, katılımcıların kişilerarası çatışmayı onarmak için harekete geçme isteğini önemli ölçüde azaltıyor, dahası, haklı olduklarına inançlarını arttırıyor. Yani........

© Diken