Davos’taki konuşmasında Grönland konusunda abartılı ifadeler ve tehditler savuran ABD Başkanı Donald Trump, elbette kendisine atfedilen ABD ekonomisinin başarısı hakkında bir dizi övünmeyle devam etti. “Büyüme patlama yaşıyor, verimlilik artıyor, yatırımlar yükseliyor, gelirler artıyor, enflasyon yenildi.” dedi, dünya siyasi ve finans elitlerinin toplandığı toplantıda. “Biz dünyanın en sıcak ülkesiyiz.” (Ve burada küresel ısınmadan bahsetmiyordu.)

Trump, ABD ekonomisinin reel olarak yılda yüzde 4’ün üzerinde “olağanüstü” bir büyüme kaydettiğini ve önümüzdeki çeyrek için tahminlerin yıllık yüzde 5’in üzerinde olduğunu söyledi. Enflasyon hızla düşüyordu, bu da Federal Rezerv’in politika faiz oranını düşürmesine olanak tanıdı. Trump, Fed Başkanı Jay Powell’ın isteksizliği olmasaydı bunu yapması gerektiğini söyledi ve Powell’ın çok yakında görevden alınacağını belirtti. Başkanlığı döneminde, federal hükümetin bürokrasisini azaltmış ve 270 bin federal işten çıkarmıştı. Federal mali açık hızla düşüyordu. Ve hepsinden önemlisi, Biden döneminde hızla artan “yasadışı” göçü durdurmuştu. Artık ABD net göçten “yararlanıyordu”.

Peki, bu iddiaları bir inceleyelim. 2025 yılının üçüncü çeyreğinde ABD’nin reel GSYİH büyümesi yıllık bazda yüzde 4,4 oldu. Bu, iki yılın en yüksek yıllık oranı ve beklentilerin çok üzerinde bir rakam. Yüzde 4’ün üzerindeki bu büyüme muazzam görünüyor, ancak ayrıntılara bakmak gerekiyor. İlk olarak, bu yıllık bazda bir oran, yani çeyrek bazda artış yaklaşık yüzde 1,1 oldu (yıllık rakam elde etmek için dört ile çarpılmıştır). Yıllık bazda (2025 yılının 3. çeyreği ile 2024 yılının 3. çeyreği arasında), reel GSYİH büyümesi sadece yüzde 2,3 oldu ve 2. çeyrekteki yüzde 2,1’den biraz yükseldi.

İkincisi, özel yurt içi alıcılara yapılan nihai satışlar ticaret ve hükümeti hariç tutar ve bu nedenle yurt içi özel sektör ekonomisinin durumunu ölçer. Bu, yıllık bazda sadece yüzde 3 arttı. Ve yıllık bazda büyüme, ikinci çeyrekteki yüzde 2,7’den yüzde 2,6’ya geriledi. Dolayısıyla, reel GSYİH büyümesindeki görünürdeki hızlanma, esas olarak net ticarete bağlıydı ve bu da Trump’ın ticaret tarifesi artışlarından kaynaklanan ithalat azalmasına bağlıydı.

Üçüncüsü, reel GSYİH’deki büyüme, yatırım büyümesinin üçüncü çeyrekte yıllık bazda sadece yüzde 1’e gerilediğini gizlemektedir. Bu durum, esas olarak konut alımlarındaki keskin düşüşten kaynaklanmaktadır. Ve aslında yıllık bazda yüzde 0,2 düşüş gösterdi. İşletme yatırımlarındaki büyüme de birinci çeyrekteki yüzde 9,5 ve ikinci çeyrekteki yüzde 7,3’ten üçüncü çeyrekte yüzde 2,8’e keskin bir şekilde yavaşladı; bina yatırımları mutlak olarak düştü ve bilgi yatırımlarındaki büyüme, ikinci çeyrekteki (yüzde 15) baş döndürücü........

© Aydınlık