Aşağıdaki grafik Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından derlenen ve Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayınlanan verilere dayanmaktadır. Türkiye’de adı belirtilerek kayda geçirilen 16 çeşit gübreden başka “diğer” başlığı altında toplanan kimyasal gübreler vardır. Birden fazla besin maddesi içeren gübrelere “kompoze gübre” denir. Örneğin, halk arasında “üç on beş” adıyla bilinen 15-15-15 bir kompoze gübredir. Rakamlar sırasıyla ağırlık olarak azot, fosfor ve potas içeriğini göstermektedir. Azot (N)-saf azot, Fosfor (P2 O5)-fosfor pentaoksit, Potas ise (K2 O)-potasyum oksit şeklindeki besin maddeleridir. 20-20-0 ise yüzde 20 azot, yüzde 20 fosfor içermekte olup potasyum içermez.

HESAP TARZI VE DEYİM HATASI

Farklı olan gübrelerin miktarları, içerdikleri bitki besin maddesi oranları ile çarpılarak ilgili besin maddesi öbeğine dahil edilmiştir. Böylece farklı yapıdaki gübrelerde bulunan besin maddeleri üç ana küme halinde toplanmış ve saf madde olarak toplamları alınmıştır. Serinin başlangıç kısmında yaygın kullanılan ticari gübre formlarına dayanan sistem son kısımda benimsenen esasa dönüştürülerek zaman serisi bir örnek hale getirilmiştir.

İstatistiklerde yer alan “Kimyevi Gübre Tüketimi” başlığı doğru değildir. Kimyasal gübreler amonyum sülfat, potasyum nitrat gibi tuzlardan ve doğrudan tüketime........

© Aydınlık