menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Cehennem-i Cehl ile Muazzeb Olmak

13 0
31.10.2026

Bir yazımızda, Risale-i Nur'un dilinin derin olduğunu hem de üç dile hâkim olmadan böyle bir eser külliyatının te'lif edilemeyeceğini anlatmaya çalışmıştım. Bunu her eserde görmek mümkün ama bunun en güzel örneklerinin Muhâkemat adlı eserde olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz.

Bu fakir, Risale-i Nurlardan hangi eseri okumaya başlasam, hem onun manevî tesiri altında giriyorum hem de biraz dilci yönümüz olduğundan, eserin dil ve sanat yönüyle de tahlilini yapmaya çalışırım. Bir defasında, Sözler'i sanat yönüyle tahlil edeyim, diye niyetlenmiştim.Kendimi yüksek voltajlı bir aklıma kapılmışım gibi hissettim. Bunun altından kalkmanın en azından benim için mümkün olmadığını iyice anladım.

Bu günlerde, daha önce defalarca okuduğum Muhâkemat'ı, altı çizilmemiş yeni baskıdan okumaya çalışıyorum. Şaheser bir kompozisyon ve dil çeşnisi içinde buluyorum kendimi. Muhâkemat'ta,üç makale ve bu makalelerin alt başlıkları var.

İlk makale, "İslamiyet'e saykal(cila)vurmanın beyanında" on iki mukaddimeden müteşekkil. Her bir mukaddime, insanı farklı bir hakikatin önüne getiriyor ve zihninde yeni ve özgün ufuklar açıyor. Bunun örnekleri çok.

Mesela, Dördüncü Mukaddimenin"İhsan-ı İlâhiden fazla ihsan, ihsan değildir." cümlesiyle başlayan Hatime'nin her bir cümlesi, islamiyet'e saykal vuruyor ve İslam'a sonradan eklenen ve İslam'ı lekedâr eden hurafat ve fazlalıklardan sıyrılabilmesinin yollarını gösteriyor.

Son cümlesisine bakalım: "Müfessir-i Kur'an olan hadis-i sahiha bize kifayet eder ve mantığın mizanıyla tartılmış olan rivayet-i sahihaya kanaat ederiz." Evet, abartıya, eklemeye mevzu hadise gerek yok. Allah'ın ihsanı neyse kâfidir. Buna kanaat farzdır.

Bu........

© Risale Haber