Çok konuşulan 100 baz puanlık faiz indiriminin etkisi ne olur?
Eylül enflasyonunun açıklanmasından bu yana piyasalardaki genel beklenti, Merkez Bankası’nın bu ay 100 baz puanlık faiz indirimine gideceği yönünde şekillendi. Merkez Bankası da bir önceki Para Politikası Kurulu (PPK) kararında faiz politikasının enflasyon gerçekleşmeleri, ana eğilim ve beklentiler doğrultusunda şekilleneceğine işaret etmişti.
Bu yazımda mevcut ekonomik koşulların faiz indirimine ne ölçüde alan açtığına ve olası bir indirimin etkilerine değineceğim.
Enflasyon faiz indirimine alan açıyor mu?
Öncelikle enflasyon gelişmeleriyle başlayalım. TÜİK verilerine göre eylül ayında tüketici fiyatları aylık yüzde 1,84 artarken yıllık enflasyon yüzde 31,51’den yüzde 29,73’e geriledi. Böylece yıllık enflasyon, 58 ay sonra ilk kez yüzde 30’un altına inmiş oldu. Merkez Bankası’nın yüzde 37 seviyesindeki politika faiziyle gerçekleşen yıllık enflasyon arasındaki fark da 7 puana yükselmiş oldu.
Enflasyonun ana eğilimine bakıldığında da benzer bir görünümle karşılaşıyoruz. Mevsimsel etkilerden arındırılmış tüketici enflasyonu eylül ayında yüzde 1,61 olarak gerçekleşti. Son üç aylık enflasyon eğiliminin yıllıklandırılması, yaklaşık yüzde 27 seviyesinde bir enflasyona işaret ediyor.
İç talepteki soğuma belirginleşti
Ekonomik faaliyete ilişkin öncü göstergeler de faiz indirimini destekleyen bir görünüm sunuyor. Sanayi üretimi, kredi kullanım koşulları ve iç talepteki yavaşlama, ekonomik büyümenin ivme kaybettiğine işaret ediyor.
Bu gelişmelere eylül ayında fon piyasasında yaşanan sorunların finansman ve güven kanalları üzerinden oluşturabileceği ilave baskıları da eklemek gerekiyor.
Peki ya küresel koşullar?
Küresel çerçevede makrofinansal koşullar iç dinamiklerin tersine işliyor. Petrol fiyatları ve enflasyondaki yükseliş ECB ve Fed’in faiz artış döngüsüne girdiğini gösteriyor. Gelişmiş ülke tahvil faizlerindeki artış ise gelişmekte olan piyasalara giden fon akışını sınırlandırıyor.
Tüm bu gelişmelere baktığımızda yerel ve küresel ekonomik koşulların, Merkez Bankası’na 100 baz puan civarında sınırlı ölçüde faiz indirimine gitmesine alan açtığını değerlendiriyorum. Şimdi gelelim esas soruya…
100 baz puanlık faiz indiriminin ekonomiye etkisi ne olur?
- Finansal koşullarda sınırlı iyileşme
Faiz indirimini en fazla bekleyen kesimlerin başında reel sektör ve pay piyasası yatırımcıları geliyor. Reel sektör, uzunca bir süredir yüksek finansman maliyetleri, krediye erişim kısıtları ve reel kurdaki değerlenmenin oluşturduğu rekabet baskısıyla karşı karşıya kaldı. Özellikle işletme sermayesi ihtiyacı yüksek olan firmalar açısından finansman maliyetleri,........
