Yıllar önce Platon’un Devlet adlı eserini okurken ütopya düşüncesinin dünyasına girdim. Ardından Fârâbî’nin Erdemli Şehir’i, Thomas More’un Ütopya’sı ve Campanella’nın Güneş Ülkesi gibi eserlerle tanıştım. Bu eserler, insanın nasıl daha adil, daha düzenli ve daha iyi bir toplum kurabileceği sorusuna farklı cevaplar veriyordu.

Zamanla ütopyaların karşısında duran distopyalara yöneldim. Orwell, Huxley, Zamyatin ve Burgess gibi yazarları okudukça, bu kez başka bir soruyla karşılaştım: İnsan gerçekten özgürleşiyor mu, yoksa yalnızca tahakküm biçimleri mi değişiyor?

Zamanla şunu fark ettim:

Peygamberlerin yaşadığı dönemleri bir kenara bırakırsak, tarih çoğu zaman Orwell ve Huxley gibi distopik yazarları haklı çıkaracak bir istikamette ilerlemişti. İnsan, daha özgür, daha güvenli ve daha müreffeh bir dünya kurduğunu düşünürken, kendisini başka türden tahakküm biçimlerinin içerisinde bulmuştu.

Orwell’in dünyasında insanın özgürlüğü zorla elinden alınırken…

Huxley’nin dünyasında ise insan, haz peşinden koşarak özgürlüğünden vazgeçerdi.

Sonra bir an durup düşündüm:

Tarihte yaşanan haksızlıklar ve hukuksuzluklar karşısında kilise ve feodalizm gibi güç odaklarına filozoflar tarafından zaman içerisinde yüksek sesle itirazlar yükselmiş, Locke ve Rousseau gibi düşünürlerin izinde toplum sözleşmeleri kaleme alınmış; hukukun ve bireysel hakların merkeze alındığı yeni düzenler kurulmuştu. İnsanlar, en azından önceki dönemlere kıyasla, görece daha özgür ve güvende olduklarına kanaat getirmişlerdi.

Tıpkı bugün olduğu gibi...

Fakat ya bu da büyük bir yanılgıysa?

Belki de feodalizmin biçimi........

© Doğruhaber