İran’ın asimetrik sürprizi ve ABD uçak gemilerine karşı Avrasya’nın akıllı füzeleri!

Çin ve Rusya, sarı öküzü ABD’ye vermezse İran savaşta sürpriz yapabilir mi? Avrasya jeopolitiğinde dengelerin yeniden kurulduğu bir döneme girildi. Çin Halk Cumhuriyeti ile Rusya Federasyonu’nun, ABD’nin İran’a yönelik savaş tehdidine karşı Tahran yönetimine açık destek vermesi, stratejik müttefikliğin artık söylem düzeyini aşıp, fiilî bir Avrasya merkezli stratejik dayanışma eksenine dönüştüğünü gösteriyor. Bu gelişme, uluslararası siyasetin kadim ibretlerinden biri olan meşhur “sarı öküz” hikâyesini hatırlatmaktadır:

Geniş düzlüklerde yaşayan büyük bir öküz sürüsü, birlik oldukları için aslanlara karşı kendilerini hep korurmuş. Bir gün, yaşlı bir aslan barış teklifiyle gelmiş: "Şu sarı öküzün rengi bizi tahrik ediyor, onu bize verin bir daha size saldırmayalım" demiş. Sürü, yaşlı bir öküzün “Yapmayın!” uyarısına rağmen huzur bulacaklarını sanarak sarı öküzü feda etmiş.

​Ardından aslanlar her seferinde farklı bir bahaneyle (kuyruğu kısa olan, rengi kara olan diyerek) sürüden birilerini istemeye devam etmiş. Her taviz, öküz sürüsünü biraz daha eksiltmiş ve zayıflatmış; aslanları ise daha da güçlendirmiş.

​Nihayetinde aslanlar artık bahane bile üretmeden saldırıp, sürüyü yok etmeye başladığında, öküzler hatayı nerede yaptıklarını tartışmışlar. İçlerinden biri acı gerçeği söylemiş: “Biz bu savaşı, sarı öküzü verdiğimiz gün kaybettik!”

Kıssadan hisse; Çin ve Rusya tarafından anlaşılmış olmalı ki; Moskova, Pekin ve Tahran yönetimlerinin Avrasya’daki bu dayanışma refleksi, yalnızca İran’ın savunulması değil, aynı zamanda tek kutuplu düzenin dayattığı kuşatma stratejisine karşı kolektif bir direnç hattının inşa edilmesi anlamına gelmektedir.

Attan büyük deve, deveden büyük fil varsa?

ABD'nin İran ve Küba'yı cezalandırma ve tecrit etme amaçlı önlemlerine karşı Rusya ve Çin'in koordineli eylemleri ne anlama geliyor? Kısaca söz edelim; Rusya ve Çin, İran ve Küba'ya yönelik Amerikan baskısına karşı koymak için birleşti. Geleneksel olarak İran'ın rakibi olan Suudi Arabistan, bölgeyi daha da istikrarsızlaştıracak bir tırmanmadan korkarak itidal çağrısında bulundu.

Tahran'ın müttefikleri olan Çin ve Rusya, herhangi bir askeri müdahaleye karşı olduklarını ifade ederek, böyle bir eylemin küresel güvenlik üzerindeki sonuçları konusunda uyardılar. Moskova ve Pekin, diplomatik çözüme ve İran nükleer anlaşmasına bağlılığa desteklerini yinelediler.

Rusya ve Çin sadece açıklamalarla yetinmiyor; bunları somut ekonomik, diplomatik ve askeri önlemlerle destekliyorlar. Amerikan hegemonyasının temelleri çökmeye başlıyor. ABD'nin İran ve Küba'yı cezalandırma ve tecrit etme amaçlı önlemlerine karşı Rusya ve Çin'in koordineli eylemlerini anlamak önemlidir.

Çin ve Rusya; İran’ı silah manyağı mı yaptı?

Haziran 2025'te İran ile İsrail arasında yaşanan ve 24 Haziran'da ABD arabuluculuğuyla sağlanan ateşkesle sona eren on iki günlük savaştan bu yana, Rusya ve Çin, İran'a diplomatik, ekonomik, askeri ve stratejik destek sağladı. Bu, Tahran'ın nükleer tesislerine, hava savunmasına ve füze altyapısına yönelik saldırılardan toparlanmasına ve aynı zamanda Batı baskısına karşı Moskova ve Pekin ile ortak "eksenini" güçlendirmesine olanak tanıdı.

Bu destek koşulsuz olmaktan ziyade pragmatikti; iki ülke de çatışma sırasında doğrudan müdahale etmedi, bu da İran'da bir miktar hayal kırıklığına neden oldu; ancak yine de o zamandan beri geçen aylarda önemli ölçüde arttı. Tahran, Pekin ve Moskova'da eş zamanlı olarak gerçekleştirilen, en önemli gelişme, 29 Ocak 2026'da Üçlü Stratejik Paktı'nın imzalanmasıdır. Bu pakt, diplomatik, ekonomik ve güvenlik alanlarında iş birliği için kapsamlı bir çerçeve sunarken; egemenlik, yaptırımlara direnç ve çok kutupluluğu öne çıkarmaktadır.

Bu anlaşma, üç gücü ortak bir stratejik çerçeve içinde birbirine bağlayan üçlü bir koordinasyon mekanizmasını ilk kez resmileştiriyor. İran'ın Rusya ve Çin ile daha önce imzaladığı ikili anlaşmalara dayanıyor. Hem Rusya hem de Çin, İran'a önemli miktarda askeri yardım sağlıyor, ancak Çin'in ekipman tedarikinde daha belirgin bir rol oynadığı, Rusya'nın ise İran'a kritik istihbarat sağladığı görülüyor.

Rusya ve Çin'den İran'a son aylarda büyük askeri sevkiyatlar yapıldığı ortaya çıktı. Askeri uçaklarla taşınan silah ve teçhizatlar, Tahran'ın savunma ve saldırı kapasitesini belirgin biçimde artırırken, bölgedeki güç........

© Dikgazete.com