Γράφει ο Μιχάλης Καλογιαννίδης

Από τα Προϊστορικά χρόνια στο χώρο του Αιγαίου Πελάγους, από την 4η και 3η Χιλιετία π.Χ. έζησαν λαοί της μεσογειακής λεγόμενης φυλής, όπως οι Προέλληνες, Πελασγοί, Κάρες, Λέλεγες και από τη 2η Χιλιετία, τα πρώτα ελληνικά φύλα, Αχαιοί, Αιολείς, Ίωνες και αργότερα Δωριείς, που απλώθηκαν, σιγά - σιγά σ' όλο τον ελλαδικό και Μικρασιατικό χώρο δημιουργώντας οργανωμένες κοινωνίες και πολιτισμού, το «θαύμα των Ελλήνων».

Τις ίδιες χρονικές περιόδους και σ' όλη την Ανατολία και την Ανατολική Μεσόγειο, μαζί με τους Πρωτοέλληνες συνυπήρχαν και άλλοι ιστορικοί λαοί, όπως οι Χετταίοι στο χώρο της Μ.Ασίας, οι Σουμέριοι, οι Βαβυλώνιοι, οι Μήδοι και οι Πέρσες στη Μεσοποταμία, αλλά και οι Αιγύπτιοι και οι Φοίνικες στα παράλια της Παλαιστίνης. Έτσι αναπτύχθηκαν παράλληλοι και σπουδαίοι Αρχαίοι πολιτισμοί, ο ένας δίπλα στον άλλον, διαφορετικοί μεταξύ τους κόσμοι, που παρότι συγκρούστηκαν, ήρθαν όμως και σ' επαφή διαφορετικές δοξασίες, νοοτροπίες και κοσμοθεωρίες, πήραν και έδωσαν πολιτιστικά τους στοιχεία, γνωρίστηκαν μεταξύ τους, ώστε προέκυψαν νεώτεροι πολιτισμοί, εξελίχθηκαν τέχνες, επιστήμες και εφευρέσεις, αλλά και έσβησαν πολιτισμοί, χάθηκαν λαοί, και εξαφανίστηκαν Μεγάλες Αυτοκρατορίες.

Στις εξελίξεις αυτές τόσο οι Προέλληνες, όσο και οι Πρωτοέλληνες, είχαν πάντοτε θέση κυρίαρχη στο χώρο του Αιγαίου, δημιούργησαν με διάφορους λαούς της Ανατολίας, διαρκείς, ανά τους αιώνες σχέσεις, φιλικές, εμπορικές, αλλά προπάντων και πολιτισμικές, δανείστηκαν πολλά από τους γείτονες, αλλά και έδωσαν περισσότερα στον σύγχρονο κόσμο με τη δημιουργία λαμπρών αρχαίων πολιτισμών, που άντεξαν στο χρόνο και έφτασαν μέχρι και σήμερα.

Από την αρχαιότητα το Αιγαίο Πέλαγος που ονομαζόταν και Αιγαίος Πόντος, δηλαδή πέρασμα προς άλλες θάλασσες, προσέλκυσε το ενδιαφέρον των πρώτων κατοίκων του. Η προέλευση του ονόματός του δεν είναι ακριβώς εξακριβωμένη. Ο μύθος όμως λέει, ότι πήρε τα' όνομά του από το Βασιλιά της αρχαίας Αθήνας Αιγέα, από τότε ου έπεσε και πνίγηκε, αντικρίζοντας το καράβι της επιστροφής του Θησέα με μαύρα πανιά από την Κρήτη, όπου είχε μεταβεί, προκειμένου να σκοτώσει τον Μινώταυρο.

Η μορφολογία του Πελάγους, τα καταγάλανα νερά του, η διάταξη των νησιών και ο πλούσιος διαμελισμός των γύρω ακτών του, προσέλκυσαν από νωρίς το ενδιαφέρον τόσο των Προελλήνων, Πελασγών και άλλων, όσο αργότερα και των πρώτων ελληνικών φύλων Αιόλων, Αχαιών κλπ, ώστε κατοικήθηκαν από τα προϊστορικά ακόμα χρόνια και με το πέρασμα του χρόνου δημιούργησαν πολιτισμούς που άντεξαν στο χρόνο και μετέβαλλαν το Αιγαίο σε κοιτίδα σπουδαίων Πολιτισμών που έμειναν στην ιστορία ως «Αιγαίοι Πολιτισμοί» κι που αποτέλεσαν την μήτρα του νεοελληνικού και ευρωπαϊκού κατ' επέκταση σημερινού Πολιτισμού. Από τις ανασκαφές και τα ευρήματα που ανακάλυψε η αρχαιολογική έρευνα, διαπιστώθηκε, ότι η περιοχή του Αιγαίου κατοικήθηκε από τα προϊστορικά ακόμα χρόνια, τη Νεολιθική εποχή και την περίοδο του Χαλκού, από λαούς ανήκοντες στην Αιγαία φυλή.

Οι Αιγαίοι λαοί, Πελασγοί, Κάρες, Λέλεγες, κατά τη Μυθολογία ανήκαν στην ευρύτερη Μεσογειακή φυλή που αποτέλεσαν και τους Προέλληνες, που από την 4η και 3η Χιλιετία π.Χ. δημιούργησαν κοινωνίες και σταδιακά ανέπτυξαν τις πρώτες μορφές πολιτισμού σ' όλες τις περιοχές της νησιωτικής Ελλάδος. Έτσι στο χώρο του Βόρειου Αιγαίου μεταξύ της 4ης και 3ης Χιλιετίας π.Χ. και με κέντρο τα νησιά Λήμνο, Λέσβο, Ίμβρο, Θάσο, Σαμοθράκη, αλλά και μεμονωμένες περιοχές της Θράκης, αναπτύχθηκε ένας πολιτισμός που παρουσίαζε πολλές ομοιότητες με τον λεγόμενο Τρωικό Πολιτισμό της Βορειοδυτικής Μ. Ασίας με κέντρο την Τροία.

Τη φυσιογνωμία αυτού του πολιτισμού γνωρίζουμε καλύτερα από τις ανασκαφικές έρευνες και τη μελέτη των αρχαιολογικών δεδομένων της........

© Xronos