Kafası karışık sol
Solcuların son yıllarda kafası neden karışık bunu anlatmaya çalışacağım:
“Solcular/Sessizliğe Söz Düşenler” kitabımda yazdım:
Doğan Yurdakul, Paris Sorbonne Üniversitesi’nde master öğreniminden sonra İsviçre Cenevre Üniversitesi’nde Asya Tipi Üretim Tarzı/ATÜT konusunda doktorasını bırakıp devrim yapmaya Türkiye’ye döndü.
Eniştesi Doğan Avcıoğlu da Paris Sorbonne Üniversitesi’nde devletin tarihsel rolü, mülkiyet ilişkileri ve sınıf yapısının özgünlüğü/ATÜT üzerine doktorasını yaparken, devrim yapmak için Türkiye’de döndü.
O dönem Türk solunun ana tartışma-ayrışma teorilerinden biri ATÜT idi. Örneğin: Paris Sorbonne’da ATÜT üzerine doktora yapan Sencer Divitçioğlu ile Doğan Avcıoğlu’nun arkadaşlığını ATÜT üzerine yükledikleri anlam farklılığı bitirdi…
Neydi ATÜT teorisi? K. Marks’ın, Doğu toplumlarının (Osmanlı, Hindistan, Çin vb.) Avrupa feodalizmi ile açıklanamayan özgün yapısını anlamaya yönelik teorik çalışmasıydı. Marks’a göre, Avrupa’da tarihsel gelişim kölecilik-feodalizm-kapitalizm çizgisinde ilerlerken, Doğu toplumları bu şemaya uymuyordu.
Doğuda; özel toprak mülkiyetinin zayıf olması, merkezi devletin olağanüstü gücü, yerel soyluluğun (feodal aristokrasinin) gelişmemesi klasik feodalizm açıklamasını yetersiz kılıyordu.
Peki: “Türkiye feodal toplum mu, yoksa başka tarihsel yoldan mı geldi?”
Sorunun cevabı önemliydi çünkü yanıtı; Türkiye’de devrimin stratejisini ve taktiklerini belirliyordu. Açayım:
Geri kalmışlığın iktisadi ve toplumsal analizini yapan ATÜT teorisi Türk solunu üçe böldü:
1- Doğan Avcıoğlu, Mihri Belli’nin öncüsü olduğu Milli Demokratik........© Nefes
