Bir çalışanın önüne konulan ayrılık teklifinin bedeli, yalnızca o kâğıtta yazan para değildir. Bazen asıl hesap, işyerinin kapısından çıktıktan sonra başlar.

Kiranın ödeme günü gelir, faturalar birikir, çocuğun okul masrafı çıkar. Yeni bir iş bulunamadığında, başlangıçta rahatlatıcı görünen toplu ödeme giderek azalır. İmza atılırken yeterince düşünülmeyen sorular, bu kez geçim kaygısıyla birlikte insanın karşısına çıkar.

Bu yüzden işten ayrılırken yalnızca “Ne kadar para alacağım?” diye sormak yetmez. “Nasıl ayrılıyorum ve bu ayrılığın sonuçları ne olacak?” sorularının da cevabını bilmek gerekir.

İşte ikale sözleşmesini konuşmamızın nedeni budur.

İkale, işçi ile işverenin anlaşarak mevcut iş sözleşmesini sona erdirmesidir. İşçinin tek taraflı istifasından da işverenin işten çıkarma kararından da farklıdır. Burada taraflar, iş ilişkisini bitirmek üzere yeni bir anlaşma yapar.

İlk bakışta teknik bir ayrıntı gibi görünen bu fark; tazminat, işsizlik ödeneği ve işe iade bakımından önemlidir. Dolayısıyla önünüze konulan belgeyi yalnızca bir ödeme taahhüdü olarak görmeyin. O belge, işten hangi yolla ayrıldığınızı da belirler.

Hakkınız olan para, ayrılık hediyesi değildir

Bir ayrılık teklifini değerlendirirken yapılabilecek en büyük hata, bütün ödemeleri tek bir toplamın içinde görüp yalnızca o rakama bakmaktır.

Ödenmemiş maaşınız, hak ettiğiniz fazla çalışma ücretiniz ve kullanmadığınız yıllık izinlerin ücret karşılığı, işverenin size sunduğu bir ayrılık hediyesi değildir. Yargıtayın da vurguladığı üzere, ikale yapılması bu alacakları kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Emeğinizin karşılığı olan ödemelerle, ayrılığı kabul etmeniz için sunulan ek menfaat birbirinden ayrılmalıdır.

Size zaten borçlu olunan paranın ödenmesi, tek başına iyi bir ayrılık teklifi yapıldığı anlamına gelmez.

Kıdem ve ihbar tazminatı bakımından ise farklı bir durum vardır. Geçerli bir ikale, bu tazminatlara kendiliğinden hak kazandırmaz. Ancak taraflar, kıdem ve ihbar tazminatına karşılık gelen tutarların ödenmesini anlaşmayla kararlaştırabilir. Bu nedenle “Yıllardır çalışıyorum, bütün tazminatlarım zaten otomatik olarak ödenir” düşüncesiyle imza atılmamalıdır.

Yargıtay uygulamasında, ayrılık teklifinin işverenden geldiği durumlarda, kıdem ve ihbar karşılıklarının yanında işçiye ek bir menfaat sağlanması aranır. Hukuk dilindeki “makul yarar” değerlendirmesi burada önem kazanır.........

© HalkTV