Cumhurbaşkanı Erdoğan ne eğitimde ne istihdamda olmayan gençlerin (NEET- Not in education, employment or training - ne çalışan, ne okuyan ne de iş arayan) iş gücüne katılımını artırmayı amaçlayan bazı adımları duyurdu.

Gençliğin Üretim Çağı (GÜÇ) Programı ismi verilen çalışmayla, işletmelere stajyer alma zorunluluğu getiriliyor. 3 yılda 3 milyondan fazla genci istihdama kazandıracağını iddia eden projeye 445 milyar liralık kaynak ayrıldı.

Programın öngördüğü bazı adımlar şunlar:

GÜÇ programının ev gençleri için uzun vadeli bir çözüm olup olmadığını Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve Ekonomist Güldem Atabay, bianet için değerlendirdi.

Programın genç işsizliği gibi “yakıcı bir soruna” dikkat çekmesi açısından önemli olduğunu belirten Atabay, ev gençleri için daha fazlasının gerektiğinin altını çizdi.

“3 yılda 3 milyondan fazla genç ve 445 milyar TL’lik kaynak” söyleminin ilk bakışta iddialı göründüğünü söyleyen Atabay, programın sınırlılıklarına dikkat çekti:

Büyük rakamlar, tek başına büyük çözümler anlamına gelmiyor. Bugün Türkiye ekonomisi yüksek enflasyon, ciddi bütçe açıkları ve talep daralmasıyla karşı karşıya. Bu koşullarda, ayrılan kaynağın reel karşılığı hızla erirken, kalıcı istihdam yaratma kapasitesi sınırlı kalıyor. Programın temel dayanağı; maaş, sigorta ve harçlık gibi geçici devlet destekleri. Bu destekler kısa vadede nefes aldırabilir, ancak 6 ay sonra ne olacağı sorusu cevapsız. Özellikle Anadolu’da yaygın KOBİ'ler için, devlet desteği bitince istihdamın da bitmesi kaçınılmaz hale geliyor.G

Eleman maliyetinin küçük esnaf ve özel sektörün problemlerinden sadece biri olduğunu ifade eden Atabay, “Daha derin sorun rekabet gücü eksikliği, iş yapamamak, müşteri bulamamak, talep yaratamamak. Devlet maaşı ödese bile, dükkânın işi yoksa istihdam sürdürülemez. Bu nedenle program, istihdamı artırmaktan çok işsizliği geçici olarak erteleme riski taşıyor.” dedi.

Türkiye’de milyonlarca gencin ne eğitimde ne istihdamda olmadığını, gençlerin sorununun yalnızca para değil; eğitimden kopuş, beceri eksikliği, umutsuzluk ve sosyal dışlanmayı da içerdiğini belirten Atabay, “GÜÇ programı bu tabloya temas ediyor ama nitelikli eğitim, mesleki yönlendirme, dijital ve yeşil beceriler konusunda yeterli derinliği sunmuyor. Özellikle evde kalan genç kadınlar için özel destek mekanizmaları hâlâ eksik.” şeklinde kaydetti.

Atabay, gençlere gerçek güç vermenin kısa vadeli programlarla değil “uzun vadeli kalkınma planlarıyla mümkün olacağına” da işaret etti.

Sanayi, tarım, tarıma dayalı sanayi, yeşil dönüşüm ve dijital ekonomiyle desteklenmeyen hiçbir istihdam hamlesinin kalıcı olmayacağını da açıklayan Atabay, “Gençlerimize güç vermek istiyorsak, onları yalnızca istatistiklerden düşürmek değil, gelecek kurabilecekleri bir ekonomi yaratmak zorundayız.” şeklinde konuştu.

Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) 2024 verilerine göre, 15-24 yaş grubundaki NEET oranı yüzde 23, 15-29 yaş grubunda bu oran yüzde 26'ya ulaşıyor. Bu yaş grubunda NEET oranı kadınlarda yüzde 36, erkeklerde yüzde 15 düzeyiyle, 4,7 milyon gencin, “evde” olduğunu gösteriyor.

OECD (Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü) verilerine göre, 36 üye ülke arasında ev genci oranının en yüksek olduğu ülke Türkiye.

(NÖ)

Minneapolis ve diğer ABD kentlerinde Trump'ın "göçmen avı" kampanyasını yürüten Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza (ICE) ajanlarının 37 yaşındaki Renee Nicole Good’u arabasının direksiyonunda öldürmesine karşı geniş bir protesto dalgası patlak verdi.

Minneapolis Belediye Başkanı Jacob Frey ve Minnesota Valisi Tim Walz (2024 seçimlerinde Demokrat Başkan Yardımcısı adayı), federal hükümete şehirdeki ICE varlığına son vermesi çağrısında bulundu.

Kristi Noem'in ABD İç Güvenlik Bakanlığı (DHS) ise, Good'u öldüren ICE ajanının, Good'un arabasıyla çarpması sonucunda yaralandığını ve iyileşmesinin beklendiğine dair bir öykü anlatıyor. Ancak yerel yetkililer bu anlatıyı kuvvetle reddediyor.

Olayı takip eden Birleşik Krallık gazetelerinden The Guardian, videolarda ICE memurlarının yaralandığına dair "görünür bir işaret olmadığını", The Independent ise görgü tanıklarının çektikleri videolarının DHS açıklamasını desteklemediğini bildiriyor.

Good'un öldürüldüğü Minneapolis'te federal göçmenlik binası önünde binlerce kişi toplandı. Göstericiler, “ICE defolsun” sloganları eşliğinde, Good’a adanmış pankartlar ve federal göçmen politikalarını protesto eden dövizler taşıdı. Bazı noktalarda polisin kalabalığı dağıtmak için biber gazı ve kimyasal maddeler kullandığı, protestocular ile polis arasında gerginlik yaşandığı bildirildi.

Minneapolis'in yanısıra, Chicago ve Midwest'te, Philadelphia, Pennsylvania Bölgesi'nde gösteriler, Los Angeles, Güney Kaliforniya’da büyük protestolar gerçekleştirildi. Los Angeles’ta Good’un öldürülmesine duyulan öfke, binlerce kişinin katıldığı yürüyüşlerle ifade edildi. Oregon'un Portland ve Eugene gibi kentlerinde öfkeli ve "adalet” vurgulu gösteriler yapıldı. New York, Albany’de kent meclisi üyeleri ve aktivistler Adliye Sarayı önünde ICE’nin şiddet uygulamalarını, ailelerin bölünmesini ve federal operasyonların çoğalmasını kınayan pankartlar taşıdı. San Francisco’da yüzlerce kişi ICE ofisleri önünde toplandı.

Çoğu kentte, protestoların yanında mum yakma, sessiz........

© Bianet