BEDİÜZZAMAN SAİD NURSİ’NİN RİSALE-İ NUR KÜLLİYATI’NDA “MÜNAZARAT” ADLI KİTABI EKSENİNDE “İTTİHADI İSLAM” ANALİZİ!!!

Münâzarât, Bediüzzaman Said Nursî’nin Osmanlı’nın son döneminde (1911 yılında) kaleme aldığı, hürriyet, meşrutiyet, demokrasi, eğitim ve Doğu Anadolu’nun sosyal yapısı üzerine odaklanan siyasi ve içtimai içerikli bir eseridir. 

Kitap, Said Nursî’nin Doğu Anadolu’daki aşiretleri tek tek gezerek onların meşrutiyet ve yönetim şekilleri hakkındaki şüphelerini gidermek amacıyla sordukları 155 soruya verdiği cevaplardan oluşur. Bu yönüyle eser, yazarın erken dönem fikirlerini (Eski Said dönemi) yansıtan bir tür sosyo-politik manifesto niteliğindedir. 

Eserin öne çıkan temel özellikleri ve işlediği konular şunlardır:

• Yönetim Biçimi ve Şeriat İlişkisi: İkinci Meşrutiyet’in ilanından sonra halkta oluşan hürriyet ve meşrutiyetin aslında İslam›ın özünde olan «meşveret” (danışma/parlamento) ilkesine uygun olduğunu savunur.

• İstibdada Karşı Duruş: Baskıcı, mutlakiyetçi yönetim anlayışını (istibdat) hem siyasi hem de ilmi açıdan eleştirerek bireysel hürriyeti ve adaleti savunur.

• Toplumsal Sorunlar: Bölgedeki ağalık, şeyhlik, cehalet, azınlıklarla ilişkiler ve taassup (bağnazlık) gibi kronikleşmiş sosyal problemleri masaya yatırır.

• Medresetü’l-Zehra Projesi: Bediüzzaman’ın Doğu’da kurulmasını hayal ettiği; din ilimleri ile pozitif fen ilimlerinin birlikte okutulacağı, Arapça, Türkçe ve Kürtçe dillerinde eğitim verecek olan üniversite projesinin detayları ilk kez bu kitapta kapsamlı şekilde yer alır.

• “Reçetetü’l-Avam” (Halkın Reçetesi): Yazar, aydınlara hitap eden Muhakemat adlı eserini “aydınların reçetesi” olarak tanımlarken, geniş halk kitlelerine hitap eden Münâzarât’ı ise “halkın/avamın reçetesi” (veya Ekrad Reçetesi)........

© Yeni Akit