Nobel ödüllü iktisatçı Mundell, İstanbul’da yaptığım söyleşide, biraz da azarlayarak, bana “Para biriminin (currency) piyasa fiyatı olamaz” demişti. O ana kadar “para da bir maldır; onun da fiyatı piyasada serbestçe oluşur” diye yazıp konuşuyordum. Bunu duyunca süreci sıfırdan düşünmeye başladım. Burada yer alan “piyasa fiyatı” tabiri “çok satıcılı çok alıcılı” malların adil rekabet şartları içinde piyasada serbestçe teşekkül eden “fiyatı” (market price) anlamındadır. Nasıl her sakallı dedeniz değilse, piyasada gördüğünüz her fiyat da iktisadın tanımladığı “piyasa fiyatı” değildir. Mundell, bu önermesini şöyle savunmuştu: Çünkü bir para biriminin üretim imtiyazı ilgili devlet (veya devletler birliği) tarafından “tekel” olarak tek bir kuruma (merkez bankasına) verilmiştir. Tanım icabı üretimi tekel olan malın, piyasa fiyatı olmaz. Para biriminin fiyatı, diğer para birimleriyle değiştirme katsayısıdır. Buna “kambiyo kuru” (Exchange rate) veya kısaca “kur” ya da “parite” deniyor. Kurun oluşmasında o para birimini üreten tekelci merkez bankasının dahli vardır. TL’nin, referans para........

© Sözcü