menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

HAMİLERİMİZ HARAMİLEŞİRSE

9 0
11.11.2026

HAMİLERİMİZ HARAMİLEŞİRSE

İnsanlık tarihi boyunca toplumların bir arada yaşamasını, kaosun girdabından kurtulup medeni bir nizam kurmasını sağlayan en temel dayanak, örtük bir güvenlik ve adalet sözleşmesidir. Fertler, huzurlu bir düzen inşa etmek, can ve mal emniyeti içinde yarınlarına bakabilmek adına kendi iradelerini ve bir kısım özgürlüklerini ortak bir üst otoriteye devrederler. Devlet dediğimiz bu devasa mekanizmanın doğuşu, işte bu toplumsal sözleşmenin neticesidir. Ancak bu devrin, tarihin her döneminde geçerli olan tek bir meşru şartı vardır: Yönetenlerin, yönetilenlere hami olması.

Hami; kelime kökenindeki o derin ve kuşatıcı anlamla; koruyan, kollayan, kanat geren ve adalet şemsiyesi altında tebaasını güvenle yaşatandır. Bir memleketin devlet ricali, omuzlarındaki bu koruyucu cübbeyle ve halkına sağladığı adalet nispetinde meşruiyet kazanır. Makamlar ve unvanlar geçici, topluma sağlanan huzur ise kalıcıdır. Ancak güç, doğası gereği vahşi ve iştahlıdır. Eğer bu güç; İslam’ın tanımladığı ahlak, vicdan ve hukuk ilkeleriyle dizginlenip terbiye edilmezse, insanoğlunun en tehlikeli, en yıkıcı zaafına dönüşebilir. İşte bu hassas kırılma noktasında, toplumun en büyük sığınağı ve koruyucusu olması gereken hamiler, rollerini terk ederek tarihin gördüğü en büyük tehdide, yani kendi halkını yağmalayan “Haramilere” dönüşür.

Emanetin Sınırları ve Zaruret-i Hamse

Devlet ricalinin ve idarecilerin asli görevi, sadece bürokratik çarkları döndürmek, vergi toplamak veya kuru bir otorite tesis ederek güç gösterisi yapmak değildir. Kadim hukuk felsefesinde ve İslam medeniyetinin yönetim anlayışında yönetimin yegâne varlık gerekçesi; insanların haklarını muhafaza etmektir. İslam hukukunun kalbi sayılan Makasıdüş-Şeria, yönetimin temel vazifesini Zaruret-i Hamse yani korunması zorunlu beş temel değer üzerine bina eder. Bunlar; canın, malın, dinin, neslin ve aklın güvence altına alınmasıdır.

Bu beş temel unsur, toplumsal yaşamın oksijenidir. İnsanlar canından emin olmadıkça üretemez, malı güvence........

© Mir'at Haber