Daha Az İsraf, Daha Çok Besin: Sürdürülebilir Beslenmede Gıda Atığını Azaltmak
Bir gıdayı çöpe attığımızda yalnızca soframızda tüketilmeyen bir yiyeceği kaybetmiyoruz. O gıdanın üretiminde kullanılan suyu, toprağı, enerjiyi, emeği ve soframıza ulaşana kadar geçen tüm süreci de beraberinde kaybediyoruz. Bu nedenle sürdürülebilir beslenme yalnızca ne yediğimizle değil, satın aldığımız gıdayı ne kadar verimli değerlendirdiğimizle de ilgilidir.
Birleşmiş Milletler Çevre Programı’nın (UNEP) 2024 Gıda İsrafı Endeksi’ne göre 2022 yılında dünyada yaklaşık 1,05 milyar ton gıda israf edildi. Bu miktarın yaklaşık `’ının hanelerde gerçekleşmesi, gıda israfının yalnızca üretim ve satış aşamalarında değil, günlük yaşamımızın içinde de önemli bir sorun olduğunu gösteriyor. Dolayısıyla sürdürülebilir bir beslenme kültürünün oluşmasında mutfakta verdiğimiz küçük kararların da payı bulunuyor.
Sürdürülebilirlik alışveriş sepetinden önce planlamayla başlıyor
Gıda israfını azaltmanın en etkili yollarından biri, ihtiyacımız kadar satın almak. Alışverişe çıkmadan önce buzdolabı ve kileri kontrol etmek, eksikleri belirlemek ve alışveriş listesi hazırlamak gereksiz ürün alımının önüne geçebilir.
Özellikle kısa sürede tüketilmesi gereken sebze, meyve, süt ürünleri ve taze ürünlerde miktarı gerçek tüketim alışkanlığımıza göre belirlemek önemlidir. Büyük ambalajın daha ekonomik görünmesi, ürün tüketilmeden bozuluyorsa gerçek bir tasarruf anlamına gelmeyebilir.
Benzer şekilde porsiyonları ihtiyaca göre planlamak da israfı azaltır. Gereğinden fazla hazırlanan ve tüketilmeyen yemekler yerine, ihtiyaç halinde ekleme yapılabilecek miktarlarda pişirmek daha kontrollü bir yaklaşım olabilir.
Mutfakta “artık” gördüğümüz her şey gerçekten atık mı?
Sebze ve meyveleri hazırlarken........
