Son günlerin en çok konuşulan konusu “Okul Şiddeti” konusunda alanın duayen isimlerinden, özellikle bu alanda yaptığı çalışmalar ve vermiş olduğu eğitimler ile kamuoyunun yakından tanıdığı, benim de çok dostum olan, değerli bilim adamı Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık ABD Öğretim Üyesi Prof.Dr.Metin PİŞKİN Hocam ile enine boyuna okul şiddetini konuştuk. Ülkemizin güzel evlatlarına, değerli ailelerine ve kıymetli öğretmenlerimize faydalı olması diliyle… 

OKUL GÜVENLİĞİ SADECE FİZİKİ TEDBİR İLE OLMAZ!

Hocam önce en genel yerden başlayalım. Siverek ve Kahramanmaraş’ta yaşanan bu iki olay bize neler söylüyor? Bunları münferit vakalar olarak mı okumalıyız, yoksa daha büyük bir sorunun işareti olarak mı görmeliyiz?

Ben bunu artık yalnızca iki ayrı trajik olay gibi görmüyorum. Peş peşe gelen bu iki saldırı, bize okul güvenliğini sadece fiziki tedbirler üzerinden ele almanın yetersiz kaldığını gösteriyor. Burada daha büyük bir sorunla karşı karşıya olduğumuz kanaatindeyim. Burada risk işaretlerinin zamanında fark edilmemesi, erken müdahale mekanizmalarının yeterince işlememesi, çocukların duygusal zorlanmalarının geç görülmesi ve tehlikeli araçlara erişim konusunun yeterince ele alınmaması gibi sorunlar görüyoruz. 

ZOR ÇOCUK, KÖTÜ AİLE YA DA DİSİPLİNSİZ OKUL!

Biraz daha derine inelim. Size göre okul şiddetinin temel nedenleri nelerdir? Bu mesele en çok hangi alanlardan besleniyor?

Okul şiddetinin tek bir nedeni yok. Bazen bireysel düzeyde yoğun öfke, umutsuzluk, dürtü kontrolünde güçlük ya da daha önce yaşanmış travmalar etkili oluyor. Bazen aile içinde çatışma, ihmal ya da şiddet var. Bazen akran ilişkileri çok bozuk, bazen çocuk okulla bağını kaybediyor. Gençler arasındaki şiddet bireysel, ilişkisel, toplumsal ve çevresel risklerin bir araya gelmesiyle ortaya çıkıyor. Yani bu meseleyi yalnızca “zor çocuk”, “kötü aile” ya da “disiplinsiz okul” diye açıklamak mümkün değil. 

AMAÇ ÇOCUĞU DAMGALAMAK DEĞİL ONU ERKEN GÖRMEK OLMALI!

Peki risk tarafında ne görüyorsunuz? Hangi çocuklar şiddet açısından daha yüksek risk altında olur? Orada nelere dikkat etmek gerekir?

Burada çok dikkatli bir dil kullanmak gerekiyor. Çünkü tek bir “tehlikeli çocuk profili” yok. Ama riskin yüksek olduğu alanlar var. Daha önce şiddete maruz kalmış çocuklar, yoğun duygusal sıkıntı yaşayanlar, davranışlarını düzenlemekte zorlananlar, aile içinde ağır çatışma yaşayanlar, akran reddi yaşayanlar, okuldan kopanlar ve ciddi sosyal izolasyon içinde olanlar daha yakından izlenmeli. Burada amaç damgalamak değil, destek ihtiyacını erken görmek olmalı. 

SOSYAL MEDYA ŞİDDETİN NERESİNDE?

Bugün dijital dünyayı da konuşmadan bu konuyu ele almak zor. Sosyal medya ve dijital ortam sizce bu süreci nasıl etkiliyor? Şiddeti tetikleyen ya da büyüten bir rolü var mı? Bence sosyal medya bu sürecin nedeni değil ama çok güçlü bir büyütücüsü. Çocuk okulda yaşadığı dışlanmayı, öfkeyi ya da kırılmayı dijital ortamda yeniden yaşıyor. Tehdit, aşağılama, dışlama, ifşa ve siber zorbalık, çocuğun duygusal yükünü artırabiliyor. Ayrıca bazı vakalarda saldırı öncesi çevrimiçi tehditler, imalar ya da şiddeti özendiren dijital izler görülebiliyor. 

HIZLI VE SOMUT BİR DEĞERLENDİRME ZİNCİRİ ŞART!

Okul içindeki işaretlere gelirsek… Öğretmenler ve okul yönetimi hangi davranışları gördüğünde bunun sıradan bir disiplin meselesi değil, ciddi bir risk işareti olabileceğini düşünmeli?

Doğrudan ya da dolaylı tehditler, belirli kişilere karşı intikam dili, “yakında ne olacağını görürsünüz” gibi ifadeler, silah ya da tehlikeli araçlara erişim konuşmaları, saldırı fantezileri, hedef gösteren paylaşımlar, ani ve ağır davranış değişiklikleri, derin sosyal çekilme ve şiddeti romantikleştiren içerikler burada önemli uyarı işaretleridir. Bu tür davranışlar artık sıradan disiplin konusu gibi görülmemeli. Risk işareti görüldüğünde öğretmen, rehberlik servisi ve okul yönetimi arasında hızlı ve somut bir değerlendirme zinciri kurulması gerekir. Nitekim okul şiddeti konusunda yapılan çalışmalarda da saldırı öncesinde çevrede kaygı uyandıran davranışların sık görüldüğü vurgulanıyor.

RİSK İŞARETİ, KADER DEĞİLDİR! 

Burada önemli bir ayrım da var aslında. Riskli davranış gösteren her........

© Haber7