Yalnızlığın en ağır biçimi, yakın çevrede düşünsel ortak bulunmamasıdır. Kalabalıklar içinde yaşıyor olabilirsiniz ama yanınızda sizi anlayacak, kavrayışınızı geliştirecek, düşüncelerinizi tartışacak bir ortak yoksa, yalnızlığınız iyice keskinleşir.

Yalnız insan genellikle iki uç arasında gider gelir. Bir yanda kendisini avutacak, ona arkadaşlık edecek kimisi kötü olan alışkanlıklar edinmek; öte yanda üretmek ve kalıcı eserler yaratmak.

YALNIZLIKTA ÜRETİM

Karl Marx, Antonio Gramsci, Mustafa Kemal Atatürk, Şeyh Bedrettin, Baruch Spinoza gibi kimi ünlü yalnızların, düşünsel ortakları olmadan yaptıkları üretimler, bu konuda, tarihten birkaç örnektir.

· Marx, Londra’da sürgün yaşamı sürdürürken, British Museum’un sessizliğinde sigarası ve kahvesi eşliğinde yazardı. Yakın arkadaşı Engels vardı ama çoğu zaman yalnızdı. İnsanlık tarihinin en büyük eserlerinden biri olan “Kapital”i, kitaplar arasında, duman altında, saatlerce çalışarak o yalnızlığında üretti.

· Mussolini’nin zindanlarında sigarası, hastalıkları ve defterlerinden başka bir şeyi olmayan Gramsci’nin ürettiği “hegemonya, organik aydın, kültürel mücadele…“ gibi kavramlar, onun yalnızlığı içinde doğdu.

· Atatürk, kimsenin işgal altındaki Osmanlı devletini kurtarmaktan öte bir şeyi düşünmediği dönemde,........

© Sonsöz