menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Türkiye'nin sessiz tehdidi: Su!

11 0
30.12.2025

Tamamen ikame edilemeyen bir kaynak olan su, yalnızca insanın değil; yeryüzündeki bütün canlıların yaşam kaynağıdır. Su; hayatın kendisidir. Güvenli içme ve kullanma suyuna erişim ise bir lütuf ya da ayrıcalık değil, özellikle çocuklarımız için ertelenemez bir temel ihtiyaçtır.

Ancak bugün geldiğimiz noktada, kentleşme, nüfus artışı, sanayileşme, tarımsal üretim baskısı ve küresel iklim değişikliği; temiz içme suyu kaynaklarımız üzerinde ciddi bir tehdit oluşturmaktadır. Artan su talebi, mevcut kaynaklarımızı zorlamakta; bu riskin azaltılması ise ancak etkin su yönetimi ve verimli kullanım ile mümkündür.

Su yönetimi; yalnızca baraj yapmak ya da boru döşemek değildir. Bütün canlıların ve sektörlerin ihtiyaçlarını dikkate alan, suyun korunmasını, planlanmasını, izlenmesini, denetlenmesini ve sürdürülebilirliğini kapsayan çok boyutlu bir devlet politikasıdır. Suyun tek bir damlasının dahi israf edilmeden, çevreyle uyumlu biçimde kullanılması ise sürdürülebilir su yönetiminin temelidir.

Türkiye yarı kurak bir ülkedir. İklim değişikliğiyle birlikte yağışlar düzensizleşmekte, kurak dönemler uzamakta, yeraltı suyu rezervleri hızla tükenmektedir. Bu tablo; tarımı, enerji üretimini ve şehirlerimizin su güvenliğini doğrudan tehdit etmektedir. Daha da önemlisi, su kıtlığının iç siyasi ve ekonomik baskılara dönüşme riski her geçen gün artmaktadır.

Bir de işin hidropolitik boyutu var. Türkiye; Fırat-Dicle, Aras-Kura ve Meriç gibi sınır aşan nehirlerin kaynak ülkesidir. Bu nehirler üzerinden yürütülen baraj ve su projeleri, zaman zaman “su silahı” söylemleriyle uluslararası baskı unsuru hâline getirilebilmektedir. Su paylaşımının diplomatik krizlere dönüşmesi, bölgesel istikrarsızlıkta Türkiye’nin hedef hâline gelmesi ihtimali göz ardı edilmemelidir.

Öte yandan hızlı şehirleşme, göç ve artan nüfus; özellikle İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa ve Konya gibi büyükşehirlerde su stresini derinleştirmektedir. Yerel ölçekte yaşanabilecek su krizleri, toplumsal huzursuzluklara dahi zemin........

© Türkgün