DİZİ SEKTÖRÜNÜN STARLARI; YÜZDE KAÇI İŞÇİ SINIFINDAN

Böyle de bir araştırma yapılmış İngiltere’de… Channel 4 News’in sitesinde yer alan bir haberde konu edilmiş. Buna göre, İngiltere’de sektörde TV ve filmdeki 12 yaratıcıdan yalnızca biri işçi sınıfından geliyor. Film, TV ve radyoda, yaratıcıların sadece %8'inden biraz fazlası işçi sınıfı kökenli. Tersine, aynı sektörde, çalışanların yüzde 60’ı orta veya üst sınıf ailelerden geliyor. İşçi sınıfından gelen ünlü bir belgesel yapımcısı, işçi sınıfına mensup bir aileden gelip dizi film sektöründe çalışmanın ruh halini şöyle anlatmış; “Bence işçi sınıfı geçmişine sahip insanlar çoğu zaman kariyerlerinde istedikleri şeyi başarabileceklerine dair bir inanca sahip olmuyorlar. Orta sınıf veya üst orta sınıf geçmişine sahip insanlara en başından itibaren ne isterseniz onu yapabileceğiniz söyleniyor. İşçi sınıfı geçmişine sahip insanlara her zaman aşılanan bir şey, ne elde edebilirseniz onu yapın, ne yapabiliyorsanız onu yapın."

Ait Olmama Hissi

“Bazen bazı olaylara ve tanıştığım insanlara ait olmadığımı hissediyorum ve bazen yargılandığımı hissediyorum. Kazanmak zorundaymışım gibi hissediyorum ve sonunda dahil olduğumu ve hoş karşılandığımı hissettiğim bir noktaya geldim. Ama başlangıçta öyle değildi” diye ruh halini anlatıyor belgeselci, kanalın haber sitesinde.

İşçi Sınıfının Önceliği Değil

Haberi yapan muhabire konuşan bir oyuncunun şu sözleri dikkatimi çekti yazıda; “Genel olarak sanat, işçi sınıfı insanları için bir öncelik değil."… Daha çok orta ve üst seviyede ailelerden gelenler için bir öncelik mi?

70’lerden Bu Yana Sayı Azaldı

Bu yazıyı yazarken biraz eski olmakla birlikte yine çarpıcı benzer bir bilgiye daha rast geldim. İngiliz Ulusal İstatistik Ofisi’nin yaptığı 2022 tarihli bir araştırma. İngiltere'de yapılan bir araştırma, ülkede işçi sınıfı kökenli oyuncu, müzisyen ve yazarların 1970'lerden beri yarı yarıya azaldığını ortaya koydu. 1953 ile 1962 arasında doğan sanatçıların yüzde 16.4'ü işçi sınıfına mensup ailelerden gelirken, bu oran 40 yıl sonra yüzde 7.9'a düşmüş durumda. Bu araştırma yukarıdakinden biraz farklı bir bakış açısı getiriyor. Sayının giderek azalması işçi sınıfının gücünün azalması ile ilgili. İşçi olanların toplam iş gücüne oranı 1981'de yüzde 37 iken, bu oran 2011'de yüzde 21'e düştü. Buna bir oranda bağlıyorlar işçi kökenli oyuncu, müzisyen, yazar vs. sayısının azalmasını.

ELİTLER SİNEMA VE DİZİLERİ YÖNETİYOR

The Guardian da haber yapmış bunu. TV yönetimlerinin elit tabakadan gelen isimlerin karar alıcı pozisyonlarda bulunması Dave O'Brien, kültürel ve yaratıcı endüstriler konusunda dünya çapında tanınan bir uzmandır. Gazeteye yaptığı açıklamada "Elit tabakadan" gelen insanların karar alıcı pozisyonlarda bulunduğu TV yönetimlerinin topluma dair dar bir bakış açısının yerleşmeye başladığına değiniyor. O'Brien, bunun sanatsal üretim alanlarına erişimi zorlaştırdığını söylemiş.

Gary Oldman Umutsuz

Denizci bir babanın oğlu Oscar ve Altın Küre ödüllü oyuncu Gary Oldman. İlk yönetmen deneyimi olan “Nil by Mouth” filmini çekti 1997 yılında. Kendisine yönetmenliğe devam edip etmeyeceğini soran gazeteciye; "İnsanlar bana 'Neden yeniden yönetmenlik yapmıyorsun?' diye soruyor. Sorun istememek ya da denememekle alakalı değil. 'Dört Nikah, Bir Cenaze' gibi filmler istemeleri" demişti. Yani sulu sepken gişeye iş yapan filmler.

Bizde Var Mı?

Yukarıdaki tablo bizde de geçerli gibi diyebiliriz. Özellikle memur ve öğretmen çocuğu oyuncu sayısı hayli fazla. İşçi sınıfı aileden gelen en çarpıcı örnek Nejat İşler. Dedesi de babası da işçi bir aileden geliyor. Bu konuda bir araştırma var mı bizde bilmiyorum. Ama şöyle bir baktığımızda sektörün orta ve üst sınıf aile çocuklarının tekelinde olduğunu görüyoruz. Konuyu dizi sektörü ile ilgili önemli çalışmalar yapan Kocaeli Üniversitesi İletişim Bölümü Öğretim Üyelerinden Doç. Dr. Mert Gürer’e sordum.

Maden İşçisi Baretini Çıkarınca Saçı Bozulmuyor

Hoca, bizde de dizi sektörünün içinde yer alanların büyük oranda orta ve üst sınıf ailelerden geldiklerini söylüyor. Böyle olunca “En iyi bildikleri rolleri oynuyorlar” diyor. Ekonomik seviyesi yüksek hayat sunan roller yani. Alaylı oyuncuların “Oyuncu olacağım, ünlü olacağım” hayali ile bu sektöre geldikleri için lüks tüketim öncelikleri oyuncuların kendi yaşamları ile örtüşen rollerde daha başarılı oldukları ve seçimleri de bu yönde yaptıklarını söylüyor. “Bu oyuncular genelde orta sınıf aileden gelen oyuncular” diyor Mert Gürer. Nejat İşler ya da Rıza Kocaoğlu gibi mahalle kültüründen gelen isimlerin daha farklı rollerde görüldüğünü belirtirken sayılarının az olduğuna işaret ediyor.........

© OdaTV