Mizaha ceza şaka mı?
Mizah yapanları hapse atıyorlar, esprilere ceza davası açıyorlar. Şaka mı bu?
Güldürürken düşündürenlerden korkuyorlar. Halka karşı baskıcı gücü yerenler, espriyle güldürerek insanları düşündürenleri tehlikeli bulanlar; mizahtan korkuyorlar.
Kahkahaların cezalandırıldığı memlekette mizahtan korkanlar, gülmece karşısındaki zavallılardır. Gülmenin gücü otoriteleri bozar. Otoriteleri mizahla bozulanlar; gülmecenin karşısında yıkılır giderler.
Mizah, stres altında olduğunuz zamanlarda gerilimi çözer. Yaşamın gülünç haldir. Gülmek, gülümsemek, kahkaha, mizah ve şaka hem trajedi ve hem komedidir. İnsanlar yaşadıkları acılara karşı gülmeyi ve mizahı buldu. Yaşam şaka gibidir.
Mizah ne söylemelidir? Her şakanın ardında bir gerçek var mıdır?
Yaşam bazen şaka gibidir, ama gerçektir. Gıdası espridir, korkulmaz. Gülünebilir.
Gülümsemek ve kahkaha atmak günlüğünüzün bir köşesinde durur. Güldükçe gülersiniz, kahkahalar atabilirsiniz! Ne kadar çok ihtiyacınız varsa asık suratlardan ve otoritelerden kurtulmaya, mizah hep olacaktır. Hatta eleştirilerde, mizah hep vardır.
Kızdığınız zaman, şaka mı bu dersiniz ama gülersiniz. Ardında mizah vardır. Yaşam komik gelebilir… Birçok güçlükler şaka gibidir bazen! Şakayı yapmak kadar, şaka yapılan kişinin bunu anlaması gerekir.
Espri anlayışınızı sorgulayın, ne kadar katlanıyorsunuz ve gülebiliyorsunuz…
“Freud’a göre -şaka ve espri- gizlenip bastırılan saldırgan ve seksüel duygularla, endişelerin eğlendirici bir biçimde açığa çıkmasıdır… Bu duygu insana cesaret verir, üstünlük verir. Şakanın özü, sözü güçlüyse, bir değeri varsa espriye dönüşür. Şakalar ise sadece haz üretme amacı güder.”[i]
Eleştiriler alaycı sözlerle ifade edilebilir.
İroni ile mizahın birbirine karıştığı zamanlarda, güler misiniz, ağlar mısınız? Düşünür ve hüzünlenir misiniz?
Herkesin eleştiri hakkı ifade özgürlüğünün koruması altındadır. Bu hakka kamu makamlarının müdahalesi söz konusu değildir. Mizahla bağlantısına karışılmaz bile…
İfade özgürlüğü demokratik toplumun zorunlu temelidir. AİHM kararlarında her bireyin gelişmesi için temel koşullardandır. “Siyasi görüş” açıklamak bu hakkın içindedir. AİHM, “Peter Michael Lingens v. Avusturya” kararı siyasal görüş açıklamanın bir örneğidir. Profil dergisinin basımcısı Lingens, Avusturya Başbakanı Kreisky için yazdığı yazıda "oportünizmin en aşağılığı, ahlaksızlık, onursuzluk, vahşilik, siyasal ahlaktan yoksunluk" sözcüklerini kullanarak Başbakan’ı eleştirmiştir. Hakkında mahkûmiyet kararı verilmiştir. Avrupa İnsan Hakları Komisyonunun 11/10/1984 tarihli “Lingens v. Avusturya” raporunda, demokratik bir toplumda ifade özgürlüğünün temel öneminin altı çizildi.
AİHM kararında şöyle dedi: “Görüşlerin ve düşüncelerin basın yoluyla yayılması özgürlüğünün........
