Adalet bir kelimedir
Matrix Revolutions filminin insanı temsil eden kahramanı Neo, hapis kaldığı garip tren istasyonunda yapay zekâlı bir program olan Rama-Kandra ile çok ilginç bir diyaloğa girer. Hissetme kapasitesinden mahrum bir bilgisayar programı, ona aşktan, sevgiden, inançtan söz etmektedir. Neo, bunların insana mahsus duygular olduğunu söyler. Rama-Kandra ise itiraz eder:
— “Aşk” sadece bir kelimedir. Önemli olan, kelimenin işaret ettiği bağdır. “Karma” da öyledir. Ne yapmak için burada olduğumuzu ifade etmenin bir yoludur. Bu kelimelerin gerçek bir anlam kazanması için ödenmesi gereken bir bedel vardır. O bedel, o değerler uğrunda yapılması gerekeni yapmaktır.
Bu diyalogda insanı düşünmeye sevk eden ince bir espri vardır. İnsan, anlamı kelimelere yüklediğini sanırken yapay zekâ ona asıl anlamın kelimeler üzerinden kurulan bağda ve o bağa sadakatte olduğunu hatırlatır.
Aşkı anlamlı kılan onu dile getirmek değildir; yapay zekâ da çok güzel aşk cümleleri kurabilir. Asıl mesele, aşk uğruna nelerden vazgeçebileceğimizdir. Kelimenin kıymeti, bize yüklediği sorumlulukta saklıdır.
Siyasetin dili maalesef bunun tam tersine işliyor. Bazı kelimeler, taşıdıkları anlamı hayata geçirmek için değil, yarattıkları itibardan yararlanmak için kullanılıyor. Adalet, vicdan, ahlak, haysiyet, emek, sorumluluk, merhamet... Bol keseden dağıtılabilecek ucuz propaganda malzemesi gibi........
