“Dönemsel eğitim fiyat artışlarına ve savaşın etkilediği akaryakıt fiyatlarına rağmen enflasyonda düşüş devam etti; yıllık enflasyon 1.5 olarak gerçekleşti” diye tweet atmış Bakan Şimşek. O zaman soralım: Enflasyon düşüyor ne demek? Hadi açıklanan (manşet) enflasyon oranını doğru ve herkes için geçerli kabul edelim ve öyle düşünelim, ki öyle olmadığını birçok defa yazmaya çalıştım.

Enflasyon düşüyor demek kabaca fiyatların artış oranında azalma var demektir. Diğer bir ifadeyle enflasyonun düşmesi fiyatların düşmesi anlamına gelmez. Artış oranı belirli bir zaman dilimi dahilinde azalış gösterse de fiyatlar artmaya devam etmektedir. Bir örnek üzerinden ifade edelim: Bir bardağa su dolduruyorsunuz mesela, ilk başta saniyede 50 ml su akıyordu, şimdi saniyede 20 ml akıyor. Musluk hâlâ açık, bardak hâlâ doluyor, sadece daha yavaş doluyor. Bardaktaki suyun azaldığını söylemek mümkün mü?

Enflasyonun varlığı bizatihi fiyatların arttığını göstermektedir. O zaman son ayın verisine bakarak enflasyon düşmeye devam ediyor demek “yanlış” olmasa da durumu şöyle ifade etmek daha “doğru”dur: Ağustos ayında fiyatlar bir önceki aya göre %1.84 artmıştır. Sormak lazım tabii, bizim gelirimiz bu kadar arttı mı diye? Bu arada çok sayıda ülkenin aylık değil yıllık artışının bu civarda olduğunu da söylemek gerekir.     

Diğer yandan fiyatların artışı her zaman aynı şeyi de ifade etmez. Örneğin bir ekonomik........

© Evrensel