Temel hasmını köyün meydanında onlarca kişinin önünde çekip vurmuş ve jandarma tarafından kısa bir süre sonra silahıyla birlikte kıskıvrak yakalanmış, ifadesinde cinayeti işlediğini de itiraf etmiş. Zaten inkar ne mümkün, onlarca tanık var. Ama tutturmuş avukat istiyorum diye. Eşi dostu “Ne yapacaksın avukatı, her şey ortada, avukat ne yapabilir ki, ne söyleyecek ki” diyecek olmuş. Temel, “Ben de onu merak ediyorum ya” demiş: “Şu durumda beni savunmak için ne söyleyeceğini merak ediyorum, sırf o yüzden istiyorum.”

Bu nereden mi geldi aklıma. Teşbihte hata olmazmış; ortada bir cinayet yoksa da, bir ekonomik vukuat var çünkü. TÜİK enfl asyonda öyle tuhaf bir hesaplama yapmış, yine hayatın gerçekleriyle hiç mi hiç örtüşmeyen öyle verilerle yola devam etmiş ki bu hesaplamaya nasıl bir açıklama getirileceğini ya da getirilip getirilemeyeceğini merak etmemek mümkün değil.

Bu tuhaf hesaplama yeni değil ama bazı veriler detaylar arasında öylesine gözden kaçıyor ki, yeni yeni fark ediliyor.

Ayrıca bu verilerin bir kısmı TÜİK’in, bir kısmı başka bir kurumun olsa, işin içinden sıyrılmak kolay. “Benim verilerim doğru” der geçer gidersiniz! Ama aktaracağım tüm verilerin kaynağı TÜİK.

Konu haberleşme

Haber haberi doğurur; haber haberin kaynağıdır. Bu köşede 8 Ocak’ta TÜFE’nin 2003’ten 2025’in sonuna kadar geçen yirmi üç yılını ana harcama grupları bazında değerlendirirken haberleşme grubundaki fiyat artışının çok düşük kaldığı dikkatimi çekti. Hatta o yazımda fiyatların haberleşme grubunda yirmi üç yılda diğer gruplara göre çok az arttığını vurguladım ve “Ne yani dumanla mı haberleşmeye başladık ki bu grupta fiyat artışı yalnızca 5 katta kaldı” diye sordum.

Öyle ya, bu yirmi yılda fiyatlar lokanta ve bu kapsamdaki yemek hizmetlerinde 91 kat, kirada 71 kat artmıştı ama haberleşmedeki artış yalnızca yaklaşık 5 kattı.

Ben de oturdum, haberleşme grubunu mercek altına aldım…

Detaylar çok şaşırtıcı

TÜİK madde fiyatlarını 2022’nin nisanından sonra gizlemeye başladı ama daha önceki dönemler için açıkladığı fiyatları biliyoruz. Elde var bir!

Elimizde bir de o fiyatlara ait endeksler var. Elde var iki!

Şimdi bu iki veride aynı dönemdeki değişimin iyi kötü yakın düzeyde olması gerekir.

Fiyat ve o fiyatın endeksindeki değişimin bire bir örtüşmesi beklenmez, kapsamdaki ürünlerin niteliği değişmiştir, ona göre değişiklikler yapılmıştır. Dolayısıyla değişim oranı aynı olmaz ama biri bir tarafa, biri diğer tarafa da gitmez!

Kaldı ki konu cep telefonu, cep telefonu görüşme ücreti ve internet ücreti. Kalitenin nasıl değiştiğini ve fiyatların nasıl seyrettiğini hepimiz biliyoruz.

Ama ortada en hafif tabiriyle inanılmaz tuhafl ıklar var.

Hadi başlayalım…

■ TÜİK’in resmi verilerine göre Ocak 2003’teki cep telefonu fiyatı yaklaşık 334 lira.

■ Yine TÜİK’in kendi sayfasından........

© Ekonomim