Prof. Dr. Barış Doster

Ekonomiye ilişkin haberler, siyasetin ve dış politikanın gidişatını anlamada önemlidir. Yükselen ve gerileyen güçlere, yeni ittifaklara, ittifakların içindeki çatlaklara ilişkin ilk ipuçları, ekonomi sayfalarından gelir. Sözcü gazetesinde, 18 Ekim 2026’da çıkan, “ABD, Çin’in bu hamlesini fark ettiğinde iş işten geçmiş oldu: Dünyayı bankalarla kuşattı” başlıklı haberde de, dünyada son yıllarda değişen güç dengesini gösteren önemli bilgiler vardı. Haberde, dünyanın en büyük bankaları listesinde, ilk 4 sırada Çin’in dört bankasının geldiği yazıyordu. ABD’nin en büyük bankası, listeye 5. sıradan girebilmişti. Çin’in ilk 4 bankasının toplam büyüklüğü 26 trilyon doları aşmıştı.

Çin’in, bankacılık sektöründeki bu başarısı, ilk 100, ilk 500 içindeki Çinli şirketlerin sayısıyla, ilk 100, ilk 500 içindeki Çin üniversitelerinin sayısıyla, Çin’deki patent sayısıyla, Çinli milyarderlerin sayısıyla, Çin’deki orta sınıflaşma hızıyla, Çin’in üretim, yatırım, ihracat ve ticaret kapasitesiyle birlikte ele alındığında, çok yalın bir gerçeği ortaya koyuyor. O da ülkenin, Çin’e özgü sosyalizm olarak tanımlanan modelle, ekonomide yakaladığı büyük başarı. ABD’nin ardından dünyanın 2. büyük ekonomisi olması. Satın alma gücü paritesi üzerinden yapılan hesaplamalarda, ABD’yi geçmesi.

Anımsayalım, 1990’da ABD, Çin’den daha çok üretiyordu, hem de 5.4 kat daha fazla. Günümüzde üretimde Çin ABD’yi geçmiştir. Kimi uzmanlara göre, 2040’lı yılların ortalarında ABD’yi geçip dünyanın en büyük ekonomisi olacaktır. Günümüzde Çin, 150........

© Tanyeri Haber