Sosyalist Enternasyonal’de Yeni Denklem

Türkiye siyasetinde yaşanan parti içi ayrışmanın uluslararası alana yansıması, önümüzdeki dönemde en az iç siyasetteki gelişmeler kadar dikkatle takip edilmesi gereken bir başlık hâline geliyor. Özgür Özel liderliğinde kurulan Yeni Parti’ye Sosyalist Enternasyonal’den verilen güçlü destek, meselenin yalnızca iki siyasi yapı arasındaki iç rekabet olmaktan çıktığını gösteriyor. Sosyalist Enternasyonal Başkanı ve İspanya Başbakanı Pedro Sánchez’in Yeni Parti’nin kuruluşunun hemen ardından Özel’e gönderdiği mesajda yeni oluşumu açık biçimde desteklemesi ve Enternasyonal’in bu yapıyla yakın iş birliğini sürdüreceğini açıklaması, uluslararası sosyal demokrat hareket içerisinde yeni bir denklemin kurulmakta olduğuna işaret ediyor. 

Burada CHP açısından üzerinde durulması gereken mesele, Yeni Parti’nin Sosyalist Enternasyonal ile ilişki kurması değildir. Demokratik bir siyasi partinin uluslararası siyasi kuruluşlarla temas kurması son derece doğaldır. Asıl mesele, Sosyalist Enternasyonal’in Türkiye’de uzun yıllardır üyesi olan CHP ile yeni kurulan ve aynı siyasal gelenekten ayrılan Yeni Parti arasındaki ilişkiyi bundan sonra nasıl tanımlayacağıdır.

Çünkü Sosyalist Enternasyonal’in yakın geçmişte Türkiye’ye yönelik tutumu oldukça açıktı. Daha 4 Haziran 2026’da Enternasyonal Genel Koordinatörü Chantal Kambiwa İstanbul’a gelmiş, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Nuri Aslan ile görüşmüş ve ziyaret sonrasında Özgür Özel liderliğindeki CHP yönetimine açık dayanışma mesajı vermişti. Açıklamada Ekrem İmamoğlu ve belediye başkanlarıyla dayanışmanın yanı sıra CHP’de yaşanan hukuki ve siyasi süreçler hakkında da son derece net bir pozisyon alınmıştı.

Bu ziyaretin İstanbul Büyükşehir Belediye Başkan Vekilliği üzerinden gerçekleştirilmiş olması da bugün yeniden değerlendirilmesi gereken bir ayrıntıdır. Sosyalist Enternasyonal'in Türkiye ile ilişkisini yalnızca bir siyasi partinin belirli dönem yöneticileri veya belirli belediyeler üzerinden kurması doğru değildir. CHP, kişilerden ve dönemsel yönetimlerden daha eski bir siyasal kurumdur. Sosyalist Enternasyonal ile CHP arasındaki ilişki de bugünün siyasi aktörlerinden çok daha eskiye dayanan kurumsal bir ilişkidir.

Nitekim Sosyalist Enternasyonal 5 Eylül 2025 tarihli açıklamasında CHP'yi açık biçimde kendi “üye partilerinden biri” olarak tanımlamıştı. Daha önemlisi, İstanbul Mayıs 2025 Sosyalist Enternasyonal Konsey Toplantısı bizzat CHP'nin ev sahipliğinde gerçekleştirilmişti.  Dolayısıyla bugün yaşanan mesele yalnızca Yeni Parti'nin uluslararası kabul görme arayışı değil, CHP'nin onlarca yıllık uluslararası sosyal demokrat kurumsal birikiminin nasıl korunacağı meselesidir.

Yeni Parti’ye Açılan Kapı

Pedro Sánchez'in 24 Temmuz'daki mesajı bu nedenle sıradan bir tebrik mektubu olarak okunmamalıdır. Sánchez, Yeni Parti'nin kurulmasını “umut verici” bir gelişme olarak değerlendirmekle kalmamış, Sosyalist Enternasyonal'in yeni oluşumla yakın iş birliğine devam edeceğini de açıkça ifade etmiştir. 

Bu ifade diplomatik açıdan önemlidir. Çünkü Sosyalist Enternasyonal’in önündeki ilk toplantılardan birinde Yeni Parti'nin kurumsal statüsünün gündeme gelmesi kuvvetle muhtemeldir. Burada bir ayrımı........

© Yurt