Faiz mi, kur mu? |
Hollanda ING global bankası, enerji şoku ve yabancı sermaye çıkışları, Türkiye’de devalüasyon riskini artırdı. Merkez Bankası’nın müdahaleyi sürdürmesi ya faizi yüksek tutması veya kur artışına izin vermesi gerekir.
MB gösterge faizi zaten yüksektir. Geçmişte yüzde 5 ile yüzde 7 arasında reel faiz oluştu. Önümüzdeki aylarda da reel faiz düzeyinde kalacaktır. Eğer TÜFE oranı yükselirse, MB’de gösterge faizini artıracaktır.
Aslında ise, hem reel faizi, hem de Kurları denge seviyesinde tutmak daha önemlidir. Eğer reel faize yüklenirsek;
Yatırımların maliyeti artar ve yavaşlar. Kredi ve özkaynak maliyeti yükseldiği için firmalar yeni kapasite, makine ve teknoloji yatırımlarını erteler. Bu da sadece bugünkü büyümeyi değil, orta vadeli potansiyel büyümeyi düşürür.
Şirketler ve kamu için borç yükü artar. Üretim maliyetleri artar. Sonrasında bu maliyetler oligopol piyasa yapısı olduğu için ileriye, yani TÜFE’ ye yansır.
Bütçe açıkları artar. Enflasyonu zorlar.
Bu nedenlerle MB gösterge faizini reel faiz seviyesinde tutmakta ve ayarlamaktadır. Şimdi sorun TL’ nin değerli olmasıdır.
Türkiye 2022 kur şoku yaşadı. Dolar kuru TÜFE’ ye göre........