Bilgi Artık Senin Değil |
Teknoloji dünyasında ilginç bir insan tipi vardır.
İyi okullarda okumuştur.
İyi şirketlerde çalışmıştır.
Yıllar boyunca ciddi projelerde görev almıştır.
CV’sine baktığınızda saygı duyarsınız.
Sonra onunla biraz çalışırsınız ve fark edersiniz ki asıl problemi bilgisizliği değildir.
Problemi, bildiklerinin hâlâ kendisine özel olduğunu sanmasıdır.
Çünkü teknoloji dünyasında devir değişti.
Bir zamanlar bir konuda derin bilgi sahibi olmak gerçekten büyük bir rekabet avantajıydı.
Bir teknolojinin nasıl çalıştığını öğrenmek zordu.
İyi kaynak bulmak zordu.
Doğru kişiye ulaşmak zordu.
Bir problemi çözmek için günlerce forum karıştırmanız gerekirdi.
Bazı bilgiler birkaç kişinin elindeydi.
Bazı teknolojileri bilen insan sayısı gerçekten çok azdı.
Dolayısıyla yıllarca edinilmiş bilgi doğal olarak güçtü.
Ama artık tek başına yeterli değil.
Çünkü bilgiye ulaşmanın maliyeti dramatik biçimde düştü.
Bir yazılım mimarisini öğrenmek istiyorsunuz.
Dakikalar içinde onlarca kaynak önünüzde.
Bir teknolojinin nasıl çalıştığını merak ediyorsunuz.
Dokümantasyon, makaleler, videolar hazır.
Kod yazmak istiyorsunuz.
Yapay zekâ yanınızda.
Bir teknolojiyi başka biriyle karşılaştırmak istiyorsunuz.
Hata kaydını veriyorsunuz.
Alternatiflerini çıkarıyorsunuz.
Bir zamanlar haftalar sürebilecek öğrenme döngüleri bugün saatlere, bazen dakikalara indi.
Bu yüzden teknoloji sektöründeki en tehlikeli cümlelerden biri artık şu:
“Ben bunu biliyorum.”
Çünkü artık herkes öğrenebilir.
Bildiklerinle ne yaptın?
Bir ürün çıkardın mı?
Gerçek bir problemi çözdün mü?
İnsanlar kullanıyor mu?
Kullanan insanlar memnun mu?
Sistem yoğun kullanım altında ayakta kalıyor mu?
Müşteri ertesi yıl sözleşmesini yeniliyor mu?
Bugünün teknoloji dünyasında asıl sınav burada başlıyor.
Bilgiyi bilmekte değil.
Bilgiyi değere dönüştürmekte.
Bu ikisini birbirine karıştırdığımızda ortaya tuhaf davranışlar çıkıyor.
Bir ekip bir sistem üzerinde çalışıyor.
Performans sorunlarını çözüyor.
Bazı işlemler hızlandırılıyor.
Ve ortaya daha iyi çalışan bir ürün çıkıyor.
Sonra başka biri geliyor.
Kodun içindeki bir ayrıntıyı görüyor ve bütün çalışmayı tek cümlede küçültüyor:
“Sen aslında şunu yapmamışsın, bunu yapmışsın.”
Devamı da çoğu zaman şöyle geliyor:
“Kullandığın yapay zekâ sistemi işi tam anlayamamış.”
İşte bu cümle bana son dönemin en ilginç savunma mekanizmalarından biri gibi geliyor.
Başarılı bir işi yapan insanın yetkinliğini sorgulamak için kullandığı aracı küçümsemek.
“Yapay zekâ yazmıştır.”
“Yapay zekâ hazırlamıştır.”
Dokümantasyon güzelse:
“ChatGPT’ye yazdırmışsındır.”
“Agent tesadüfen düzeltmiştir.”
O zaman ilginçtir, sorumluluk tekrar insana geçer.
Çok kullanışlı bir sistem.
Başarı yapay zekânın.
Kurumsal hayatta bundan daha ekonomik performans değerlendirme sistemi bulmak zor.
Şimdi burada bir şeyi netleştirelim.
Bir insan bir işi yaparken yapay zekâ kullanmış olabilir.
Bir AI agent kullanmış olabilir.
ChatGPT kullanmış olabilir.
Claude kullanmış olabilir.
Copilot kullanmış........