We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

Kart harcamaları

13 4 3
07.08.2022

Türkiye son günlerde kart harcamalarının arttığını konuşuyor. Kartlı sistemlerle ilgili genel rakamları vereceğim ama yazıda esas olarak harcama artışının nedenlerine odaklanmak istiyorum.

Kart, Türkiye’de bankaların hızlı teknoloji adaptasyonuyla herkesin cüzdanına giren bir ödeme aracına dönüştü. Bankaların tanıttığı ilk ödeme sistemi olan banknottan sonra kartlı sistemlerin parayı ikame edip hâkim olacağı düşünülüyordu. Bugün dijital gelişmeler karşısında artık bu denli anlam yüklenmese de kartlı sistemlerin piyasada halen çok büyük bir ağırlığı var.

Şu ilk ödeme sistemi olarak banknot meselesini biraz açayım devam edeceğim. Bankalar daha çok emanet kurumu olarak hizmet verirken indinde bırakılan varlıklar karşılığında notlar ihraç etti. Banknot olarak bilinen bu ihraçlar piyasada el değiştirmeye ve bir mübadele aracı olarak işlev görmeye başlayınca bankalar varlıklarını yaslayacağı üçlü sacayağından en önemlisi olarak ödeme sistemlerini keşfetmiş oldu. Sonraları banknot basımı önce tekelleştirilip ardından millileştirildi ve ticari bankaların elinden çıktı. Para basmaya yetkili bu milli bankalara ise merkez bankası dendi. (Bu bankaların millileştirilmesi ve bağımsızlığı gibi olgular çok yenidir; İkinci Dünya Savaşı civarından 1990ların sonuna kadarki gelişmeler.) Bankalar bu şartlarda kaydi para üretme tarafına geçmiştir. Fakat ödeme sistemleri geliştirmelerinin varlıklarını gerekçelendirmede belirleyici olduğunu artık bildiklerinden çek, kart, elektronik transferler gibi türlü yollar geliştirmeye de devam etmişlerdir.

Gerçekten bankacılığa olan ihtiyacı analiz ederseniz büyük oranda ödeme sistemlerine yaslandığını görürsünüz. Sacayağının diğer ikisi olan mevduat ve kredi müşterisi çok sınırlı sayıdadır ve bunları cezbetmekte de ödeme sistemleri başarısı önemlidir. Ödeme sistemlerinde ise neredeyse nüfusun tamamı doğrudan ya da dolaylı........

© Yeni Şafak


Get it on Google Play