Cezasız kalan hata zamanla kurala dönüşebilir

Cenab Şahabettin’in Tiryaki Sözleri adlı eserinde yer alan ve kamu yönetimine ışık tutan sözleri okuyucularımızla paylaşmaya devam ediyoruz.

Başarının her şeyi örttüğü yanılgısı

Cenab Şahabettin’in şu cümlesi de oldukça düşündürücüdür: “Başarı en müessir leke sabunudur.” İnsanlar ve kurumlar başarılı oldukları dönemlerde hatalarının görülmediğini düşünebilir. Ekonomi iyi gidiyorsa kötü kararlar fark edilmeyebilir. Kurum başarılı görünüyorsa yöneticinin yanlış uygulamaları sorgulanmayabilir. Gelir artıyorsa harcamalardaki savurganlık dikkat çekmeyebilir.

Ancak başarı yanlışları doğru hâle getirmez. Sadece bir süreliğine görünmez hâle getirebilir. Kamu yönetiminde sürdürülebilir başarı, sonuç kadar yöntemin de doğru olmasını gerektirir. Çünkü günü kurtaran her yöntem kurumu geleceğe taşımaz. İşte bu yüzdendir ki kurumsallık ve sürdürülebilirlik istikra için vazgeçilmez unsurlardır.

Cezasız kalan hata zamanla kurala dönüşür

En çarpıcı sözlerden biri de şudur: “Cezasız kalan hatalar halk gözünde sevaba yaklaşır.” Kamu yönetiminde küçük görülen usulsüzlüklerin zamanla nasıl normalleştiğini bundan daha iyi anlatmak zordur.

İlkinde kimse ses çıkarmaz. İkincisinde emsal gösterilir. Üçüncüsünde alışkanlık olur. Sonunda yanlış, kurum kültürüne dönüşür. Su-i misal emsal olmaz denilse de su-i misallerin çoğu zaman sıçrama tahtasına dönüştüğüne şahit olursunuz.

Böylece insanlar: “Herkes yapıyor.” demeye başlar. Oysa hukuk devletinin en tehlikeli cümlelerinden biri budur. Bir yanlışın çok kişi tarafından yapılması onu doğru yapmaz. Bir usulsüzlüğün yıllarca sürmesi de onu teamül hâline getirmez. Aksine, yanlışın uzun süredir devam ediyor olması........

© Yeni Şafak