menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Müesses nizam değişti, peki cumhuriyet ne olacak?

5 0
previous day

19 Mayıs 1919 yalnızca bir tarih değildir. Böylesine bir atmosferde 19 Mayıs 1919'u yeniden düşünmek artık sadece tarih konuşmak değildir. Mustafa Kemal Paşa Samsun'a çıktığında ortada güçlü bir devlet yapısı yoktu. Ekonomi çökmüştü. Anadolu işgal altındaydı. Ordular dağıtılmıştı. Halk yorgun ve umutsuzdu. Fakat bütün bu şartlara rağmen milletin ortak bir hedef etrafında birleşmesi sağlandı. Çünkü o dönemde verilen mücadele yalnızca askeri bir mücadele değildi. Aynı zamanda bağımsızlık, egemenlik ve devlet fikrini yeniden ayağa kaldırma mücadelesiydi.

Bugün Türkiye'nin yaşadığı sorunlara baktığımızda farklı biçimlerde de olsa benzer bir zihinsel dağınıklığın oluştuğu görülüyor. Ekonomik kriz derinleşiyor. Gençler gelecek kaygısı taşıyor. Toplum kutuplaşıyor. Kimlik siyaseti her geçen gün daha fazla öne çıkıyor. Etnik ve mezhep temelli söylemler artık siyaset dilinin sıradan bir parçası haline geliyor. Oysa Cumhuriyet fikrinin özü tam tersiydi. Cumhuriyet; ortak vatandaşlık fikridir. Ortak kader fikridir. "Tek bayrak, ortak vatan" anlayışıdır. Çünkü Türkiye gibi coğrafyalarda ulus devlet yalnızca bir yönetim modeli değil; aynı zamanda toplumsal bütünlüğün teminatıdır. Türkiye'nin Balkanlar'dan Kafkasya'ya, Orta Doğu'dan Doğu Akdeniz'e uzanan ateş çemberi içinde ayakta kalabilmesinin temel nedeni de budur.

Bugün üzerinde yeniden düşünülmesi gereken kavramlardan biri de "müesses nizam"dır. Türkiye'de uzun yıllar boyunca bu kavram denildiğinde akla daha çok askerî vesayet, bürokratik elitler, yüksek yargı, geleneksel sermaye çevreleri ve devlet içindeki yerleşik güç odakları gelirdi. Seçimle gelen siyasetçilerin üzerinde görünmeyen bir denetim mekanizması olduğu düşünülürdü. Bu nedenle siyasal tartışmaların merkezinde çoğu zaman "vesayetle........

© Yeni Mesaj