TRAFİKTE SABIRSIZLIK: NEDEN HEP ACELEMİZ VAR? Zaman değil, tahammül eksik |
Doğuş Engin – Klinik Psikolog
Birkaç saniyelik bekleme…
Ve içimizden yükselen tanıdık cümle: “Hadi ama, acelem var!”
Trafikte yaşanan pek çok tehlikeli davranışın arkasında hızdan çok sabırsızlık vardır. Ani sollamalar, agresif şerit değişiklikleri, kornaya abanma, sinirli bakışlar… Hepsi aynı duygudan beslenir: bekleyememe hâli.
Peki gerçekten hep acelemiz mi var?
Yoksa farkında olmadan psikolojik bir tuzağın içine mi düşüyoruz?
Acele Etme Duygusu Nereden Geliyor?
Bilimsel araştırmalar, sabırsızlığın yalnızca bir kişilik özelliği olmadığını gösteriyor. Modern yaşam, beynimizi sürekli “hızlan” komutuyla besliyor. Bildirimler, hızlı tüketim kültürü, anında cevap beklentisi… Beyin, beklemeyi zamanla bir tehdit gibi algılamaya başlıyor.
Psikolojide bu duruma düşük gecikme toleransı denir. Yani kişi, istediği şey geciktiğinde yoğun bir rahatsızlık hisseder. Trafik ise bu rahatsızlığın en hızlı tetiklendiği alanlardan biridir. Çünkü:
Kontrol bizde değildir,
Bekleme gözümüzün önündedir,
Karşımızda “engelleyici” gibi algıladığımız bir başkası vardır.
Bu üçlü birleştiğinde sabırsızlık kolayca öfkeye dönüşür.
“Acele Ediyorum” Düşüncesi Bir Yanılsamadır
Araştırmalar çok net bir gerçeğe işaret ediyor:
Trafikte acele etmek çoğu zaman zaman........