İlk sigorta poliçesi 1347 yılında Cenova’dan Mayorka’ya yelken basan “Santa Clara” adlı gemi için tertip olunmuştu.

Bundan 4500 yıl evvel Mısır’da esnaf teşkilatları kazaya ve soyguna uğrayan meslektaşlarına destek olurlar. Babil’de ise kervancılara borç veren tacirler vardır, herhangi bir mal kaybında “aldırma” derler, “sen işine bak!” Önemli olan develerin yürümesidir. Çarşı boş kalmasın, şehir kurur yoksa!.Kral Hammurabi soyguna maruz kalan kervanın zararını diğerlerine de paylaştırır.Peki ya adam sap saman taşısa da inci mercan kaptırdım diye beyanda bulunsa? Çamura yatan olur elbet, sigortayı dolandırmak için kendi evini dükkânını yakan çıkmıyor mu hâlâ?Bazen gemi fırtınaya yakalanır. Kaptan havaleli yükleri “bu kimin” diye sormadan attırır suya. Kurtulurlarsa zarar müştereken karşılanır ki “avarya” derler buna.

Kartaca, Fenike, Roma ve Antik Yunan’da tefeciler tacire borç verir, gemi dönmezse aramaz, dönerse misliyle alırlar. Fırdöndü gibi, “bir koy, iki al!” Şimdi sen mal tedarik edeceksin, gemiye yükleteceksin, dalgalarla boğuşacaksın, tayfayla uğraşacaksın, nazla niyazla satacaksın, tahsilat yapacaksın, fireyi ayıklayacak, sakatı atacaksın. Artık ne kalırsa avuçta? O yata yata semirsin, para demesin paraya. Kilise faizi yasaklar ama kimin umurunda? Peki sigorta, hukukçular tarafından ne zaman kabul görür? 1435 Barselona Deniz Kanunu’yla. Venedikliler sağlamcıdıralr, tafsilata girer ihtilaf hâlinde gidilecek mahkemeyi de yazdırırlar kâğıda. Burası mühimdir bak, elin çöplüğünde eşinirsen tane çıkmaz, uğraşırsın boşuna. İlk sigorta poliçesi Cenova’dan Mayorka’ya yelken basan “Santa Clara” adlı gemi için tertip olunur (1347). Derken sektör para satanların dikkatini çeker ve mantar gibi acente patlar.

Eğer tekne ve yükü sigortalanıyorsa, tayfa ve yolcular niye sigortalanmasın di mi ama? İşte buradan hareketle “hayat sigortası” gelir Banker Tonti’nin aklına. “Hepiniz aidat ödeyin, kasada biriksin” der, “Öleni gömelim gitsin, kalana maaş verelim, çıtır çıtır yesin!” Tutar mı? Hem de nasıl, netice ortada! 1666 Londra yangını sigortacılara yeni bir alan açar. Gelgelelim 2025 Kaliforniya yangınında sigortacılar topu taca atar. “State Farm General” sürdürebilirlik bahanesi ile 72 bin poliçeyi iptal eder mesela.Peki, hani o sigortacıları da sigortalayan Reasürans Şirketleri? Bi el atsalardı ya mevzuya.

Bizde sigortacılığa daha ziyade Galata Pera havalisindeki gayrimüslimler........

© Türkiye