KAMUOYUNUN DİKKATİNE: TÜRKİYE’DE İŞİD OLGUSU ÜZERİNE SORULAR |
IŞİD Gerçeği, Devletin Sorumluluğu ve Cevapsız Sorular Üzerine Kapsamlı Bir İnceleme
Sefa Yürükel
Terörle Mücadelede Hakikat ve Sorumluluk
Terörle mücadele yalnızca askerî ve güvenlik önlemlerinden ibaret değildir. Demokratik bir hukuk devletinde bu mücadelenin temel unsurlarından biri, kamuoyunun doğru, zamanında ve eksiksiz bilgilendirilmesidir. Gerçeklerin gizlendiği, soruların cevapsız bırakıldığı her durumda yalnızca güvenlik zafiyeti oluşmaz; aynı zamanda devlet–toplum ilişkisi ciddi biçimde zarar görür.
IŞİD’in Belgelenmiş Şiddet Pratiği
IŞİD, dünyanın birçok bölgesinde uyguladığı infaz yöntemlerini bizzat kendisi kayda alarak yayımlamış bir terör örgütüdür. Irak ve Suriye’de askerlerin ve sivillerin yakılarak katledilmesi; sivillerin ve güvenlik görevlilerinin boğazlarının kesilmesi, örgütün inkâr edilemez ve belgelenmiş şiddet pratiğidir.
Bu görüntüler:
• IŞİD’in kendi propaganda kanalları aracılığıyla servis edilmiş,
• Uluslararası medya kuruluşları tarafından yayımlanmış,
• Birleşmiş Milletler, İnsan Hakları İzleme Örgütü ve akademik çevrelerin raporlarına konu olmuştur.
Dolayısıyla bu şiddet biçimleri bir iddia değil, kanıtlanmış bir olgudur.
Şiddetin Ritüelleştirilmesi: “Performans Şiddeti”
IŞİD’in infazları kayıt altına alarak yayması, şiddeti yalnızca bir eylem değil; aynı zamanda bir ritüel, bir gösteri ve bir propaganda aracı hâline getirdiğini göstermektedir. Akademik literatürde bu durum, performative violence (performans şiddeti) kavramıyla açıklanmaktadır.
Bu yaklaşımda temel amaçlar şunlardır:
• Korku yaratmak ve toplumsal çözülmeyi hızlandırmak,
• Örgüt içi mutlak itaati pekiştirmek,
• İdeolojik “üstünlük” iddiasını görsel şiddet yoluyla dayatmak.
Bu nedenle IŞİD’in şiddeti rastlantısal değil; planlı, sistematik ve ideolojiktir.
IŞİD’in Türkiye’deki Örgütlenmesi ve Devletin Sorumluluğu
Türkiye’de gerçekleştirilen IŞİD operasyonlarında yakalanan kişilerin adreslerinin ülkenin dört bir yanına yayılmış olması, örgütün yaygın ve hücresel bir ağ kurduğunu ortaya koymaktadır. Bu tablo, terörle mücadelenin yalnızca sahadaki çatışmalarla sınırlı........