Οι μυστικές λέξεις της Φιλικής Εταιρείας |
Του Κυριάκου Δ. Σκιαθᾶ, εκπαιδευτικού-συγγραφέα
Στις 14 Σεπτεμβρίου 1814 πιθανότατα ιδρύθηκε στην Οδησσό από τρείς Έλληνες πατριώτες της Διασποράς, τους Ν. Σκουφά, Εμ. Ξάνθο και Αθ. Τσακάλωφ, η μυστική οργάνωση, Φιλική Εταιρεία, με σκοπό την προετοιμασία επανάστασης.
«Ένας χρεωκοπημένος έμπορος, ο Νικόλας Σκουφάς, ένας εμποροϋπάλληλος ο Μανώλης Ξάνθος, κι ένας σπουδασμένος νέος, γιος γουναρά, ο Αθανάσιος Τσακάλωφ, αποφάσισαν τη σύσταση της Εταιρείας που θα προπαρασκεύαζε το σηκωμό», αναφέρει στο Λεξικό της Ελληνικής Επανάστασης του 1821 ο Χρήστος Στασινόπουλος.
Οι αρχηγέτες της οργάνωσης μπροστά στον κίνδυνο, που ήταν μεγάλος, να αποκαλυφθούν στους Τούρκους, υιοθέτησαν στοιχεία συνωμοτικότητας από άλλες μυστικές οργανώσεις κυρίως τεκτονικές (μασονικές). Για την εξάπλωση, καλύτερο συντονισμό και κινητοποίηση όλων των πατριωτικών δυνάμεων στο πλαίσιο του απελευθερωτικού αγώνα, εφάρμοζαν μυστικούς κώδικες αναγνώρισης μεταξύ τους και «σήματα αφιερώσεως και καθιερώσεως» για τους μυημένους.
Η γραπτή επικοινωνία των Φιλικών γινόταν με συνθηματικό αλφάβητο και λεξικό που υπάκουαν σε κρυπτογραφικό κώδικα. Χρησιμοποιήθηκε μια ιδιότυπη μορφή αλφαβήτου το οποίο αποτελούνταν από 22 γράμματα του ελληνικού αλφαβήτου (έλειπαν τα γράμματα Η και Υ) όλα με διαφορετική φωνητική αξία, δηλαδή τους αντιστοιχεί άλλο γράμμα ή κάποιος αριθμός από το 1 μέχρι το 9 ή συνδυασμός και από τα δύο, όπως α=η, θ=2, κ=4, ξ=4α, ω=ε κ.λπ.
Επίσης, για μεγαλύτερη ασφάλεια δημιουργήθηκε ένα κρυπτογραφικό λεξικό, ένα σύνολο κωδικών ονομασιών (175; γνωστές) για πρόσωπα, έννοιες, πράγματα και τοποθεσίες που είχαν πυρήνα τον απελευθερωτικό Αγώνα. Πολλές από τις ονομασίες αυτές ήταν επιτυχημένοι χαρακτηρισμοί και μάλιστα «μερικές μοιάζουν με........