ŞEYHÜLİSLÂM İBN-İ KEMÂL’DEN HİKMETLİ BEYİTLER

Prof. Dr. Ahmet SEVGİ

Kemâlpaşazâde diye de bilinen Şeyhülislâm İbn-i Kemâl (ö. 1534) Klasik Türk edebiyatında mahlas kullanmayan şairlerimizden biridir. Mürettep Divanı da olan (Bkz. İbn-i Kemâl; Divan, Hazırlayan: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Demirel, İst. 1996) İbn-i Kemâl, hüsniyata dair şiirlerinden ziyade, hikmetli beyitleriyle sevilir, tanınır: 

“Nâ-ehl   olur   mu‘ârız-ı   ehl

 Her Ahmed’e bulunur Ebû-cehl.”

“Gönül yıkmak harap etmek gibidir beyt-i ma‘mûru

 Velî yapmak hezârân Ka‘be bünyâd etmeden yeğdir.”

“Altun  ile  farzâ  ki  berâber  çekilse  seng

 Vezn içre bir olmak ile kıymette bir olmaz.”

gibi beyitleri hikmet-sever zevatın dillerinde tespihtir. Ancak İbn-i Kemâl’in bu tip hikmetli beyitleri ve tabii diğer bazı şiirleri -mahlası olmadığı için- “Divan”ı dışında kalmıştır. Biz bu makalemizde “Konya BYE Ktp. Uzluk Blm. 504 numarada kayıtlı bir mecmuanın sayfa kenarlarına kaydedilmiş İbn-i Kemâl’e ait birkaç beyti (kelimelerin telaffuzunda kısmen günümüze uyulmuştur) kaybolup gitmemesi için yorumlarıyla birlikte meraklıların dikkatine sunmak istiyoruz…

Bazı insanların ikbâl dönemleri vardır. Allah, yürü yâ kulum der. Başları göğe değer. Ama unutmayalım ki her ikbâlin bir idbârı vardır. Zamanla o muhteşem saraylarınız viraneye, elinizdeki o altın kâseler de dilenci çanağını dönebilir. Şairin........

© tarihistan.org