menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

KONUŞMAK VE SUSMAK

31 0
27.02.2026

Prof. Dr. Ahmet SEVGİ

İnsan konuşan bir canlıdır, âmennâ… Ama gerektiğinde susmasını da bilmeli. Hep konuşmak veya hep susmak elbette makul bir davranış değildir. Her alanda olduğu gibi konuşma ve susma konusunda da ifrat ve tefritten kaçınmak gerekir.

Şair Nâbî (ö 1712) bakın ne diyor:

“Olma meclisde ne pür-gû ne hâmûş

  Vakt  ile  gâh  zebân  ol  geh  gûş.”

(Mecliste ne çok konuş ne de büsbütün sus. Yerine göre “dil”, yerine göre de “kulak” ol.)

Şeyh sâdî’nin (ö. 1292) bu konudaki tespiti daha net ve daha keskin:

“İki şey akılsızlık işaretidir: Konuşulacak yerde susmak ve susulacak yerde konuşmak.”

Demek ki konuşulacak yer olduğu gibi susulacak yer de oluyor. 

Haksız idamlara ses çıkarmayanların cenazelerde ağlayarak konuşma yapmaları abestir. Önce haksızlıklara karşı çıkacaksınız, eğer başarılı olamazsanız cenazede susacak ve susmanın da bir ses, bir feryat olduğunu bileceksiniz.

Bazen susmak da bir sestir, bir feryattır duyana,

Hep  kaybettik, söz  yalama  olalıdan  bu  yana.

                                                    ........

© tarihistan.org