ABD, Grönland’a müdahale ederse ne olur?

Diğer

18 Ocak 2026

Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Başkanı Donald Trump, uluslararası hukuku sistematik biçimde aşındırıp değer kaybına uğratıyor. Kuşkusuz uluslararası sistem genellikle ABD lehine bir çifte standartla işliyordu ve ABD, uluslararası hukuku pek takmıyordu. Fakat özellikle son zamanlarda iş iyice çığırından çıkmaya başladı.

Grönland’ın ABD'ye ait olmadığı herhangi bir seçeneğin “kabul edilemez” bulduğunu söyleyen Trump’ın sıra dışı tutumları hesaba katıldığında, bu toprakların ilhak edilme olasılığı üzerine daha çok düşünülmeye başlandı.

Yüzölçümünün yaklaşık �’i kalın buz tabakasıyla kaplı olan bu ada, özerkliğe sahip olsa da resmî olarak Danimarka’ya ait. “Eskimo” diye bilinen ve balıkçılıkla geçinen Inuit halklarının yaşadığı ada, son yıllarda iki yönden önem kazanmış bulunuyor.

Birinci neden, coğrafi. İklim değişikliği nedeniyle buzulların erimesi ve Rusya ile ABD arasındaki deniz yolunun açılması bu bölgenin stratejik önemini arttırıyor.

İkinci neden, ekonomik. Grönland’da bulunan nadir toprak elementleri ve diğer madenler ekonomik yönden değerli. Keza bu element ve madenler, Çin’e olan bağımlılığı azaltma potansiyelleri nedeniyle de stratejik önemde.

Bu nedenle Grönland pek çok aktörün “ağzını sulandırıyor.” Sistemin “şefi” olduğu iddiasındaki ABD ise payı kimseye bırakmamak istiyor.

Aslında ABD’nin Grönland’ı böyle paldır küldür ilhak etmesi akılcı bir tutum değil. ABD, her şeye rağmen hâlâ Atlantik bölgesindeki taleplerini Avrupa Birliği’ndeki (AB) müttefiklerini ikna ederek ve bazı iş birlikleri yoluyla elde edebilecek bir konumda. Fakat Trump’ın tarzı, kişiliği ve “ABD’yi yeniden büyük yapma” politikasının kabadayı motifleri bilindik yöntemlere nazaran daha vulgar bir tutumu beraberinde getiriyor.

Ne var ki “süper güç” bir defa o yola girince de, kontrolün kaybedilmesi olasılığı su yüzüne çıkıyor.

Bunun bir retoriğin ötesine geçmesi, bence kısa vadede gerçekçi değil. Fakat yine de böyle bir olasılık tamamen yok değil. Bir sabah ABD’nin Grönland’ı ilhak ettiğini okursak aşırı şaşırmayız.

Peki bu durumda ne olur?

Bu ihtimalde ABD, Birleşmiş Milletler (BM) Şartı’nın md. 2/4 hükmünü ihlal etmiş olur. Bu hükme göre:

“Tüm üyeler, uluslararası ilişkilerinde herhangi bir devletin toprak bütünlüğüne veya siyasi bağımsızlığına karşı güç tehdidinde bulunmaktan veya güç kullanmaktan ya da Birleşmiş Milletlerin amaçlarıyla bağdaşmayan başka........

© T24