“Bir Aile Provası”, Türkiye gibi kolektivist toplumlarda kadınlık, annelik, kız kardeşlik, bakım emeği ve kadın dayanışmasının ne kadar kırılgan bir zeminde kurulduğunu gösteren; bunu yaparken de eğlenceli olmayı başarabilen bir metin. Oyunun merkezinde Alzheimer hastası bir anne, onun etrafında sıkışmış iki kız kardeş ve sürekli ertelenen bireysel hayatlar var. Hafıza kaybının açtığı boşluklardan dışarı sızan bastırılmış arzular, kutsal anne mitine çomak sokan sert sorular içeriyor; ancak metnin yumuşak ve yer yer komik dili, ağır olanı seyirciye taşımanın daha incelikli bir yolunu buluyor.

Oyunun yazarı Evrim Yağbasan, yönetmeni Gülhan Kadim. Oyuncu kadrosunda Hasibe Eren, Devin Özgür Çınar, Sacide Taşaner ve Ümit Beste Kargın gibi güçlü kadın oyuncuların yer alması, sahnede belirgin bir dişil enerji yaratıyor. Bu durum, metnin temel meselesiyle biçimsel olarak da örtüşüyor. Çünkü oyun, kadınların birbirine yük, sığınak, rakip ve tanık olma hâllerini anlatırken, sahne arkasında da görünür bir kadın yaratıcı emeğini hissettiriyor.

Metin, kadınlık, suçluluk ve dayanışma arasındaki kırılgan ilişkiyi, ataerkil aile düzeninin neredeyse imkânsızlaştırdığı kız kardeşlik deneyimi üzerinden kuruyor. Oyunun başlarında Ümit Beste Kargın’ın canlandırdığı hamile genç kadın karakteri aracılığıyla, annelik sorumluluğunun daha bebek doğmadan başlayan fiziksel ve duygusal yükü görünür hâle geliyor. Bununla birlikte oyunun en dikkat çekici taraflarından biri, büyük çatışmanın merkezinde doğrudan bir erkek karakterin bulunmaması. Fatih Özkan ve Süleyman Kara’nın canlandırdığı karakterler, sahnede alışıldık erkeklik........

© T24