menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Verimlilik hissinden kalkınma paradoksuna

29 0
29.03.2026

Geçtiğimiz ay Anthropic şirketi, kendi verilerini baz alarak belirli sektörlerde yapay zekanın güncel kullanım durumu ile teorik olarak hangi boyutta kullanılabileceğini kıyaslamalı biçimde gösteren bir rapor yayınladı. Bu raporda teorik beklenti ile gerçek kullanım arasında ciddi farklar göze çarpsa da, sektörler kendi içinde incelendiğinde finans, teknoloji ve mühendislik gibi bilgiye dayalı alanlarda yapay zekanın hem pratik kullanımının hem de teorik beklenen kullanımının diğer alanlara kıyasla ciddi ölçüde yüksek olduğu görüldü. Yani bu rapordan çıkarılabilecek temel mesajlardan biri şu, bilgiye dayalı, eğitimli kişiler yapay zeka araçlarını çok daha yoğun kullanıyor.

Peki bu grubu daha fazla yapay zeka araçlarını kullanmaya iten şey ne?

“Verimlilik” hissi.

Bu araçlar, gözümüzde büyüttüğümüz ya da gerçekten zor olan pek çok görev için hızla bir başlangıç noktası sunuyor. Çok kısa sürede kod yazıyor, doküman üretiyor, rapor oluşturuyor. Doğal olarak bu da daha kısa sürede daha çok çıktı ortaya koyulmasını sağlıyor.

Bir önceki yazımda [Üretimin Bedeli] verimlilik hissine ve onun getirdiği bilişsel yüke değinmiştim. Bu hafta da yine bu hissi sorgulayarak, daha geniş bir perspektiften yapay zekaya "bağımlılığın" getirebileceği olası bir sorunu ele alacağım.

Aynı yazı içinde, aynı şirketin adını iki kere kullanmak garip olacak fakat,  Antrophic’ten iki araştırmacı, tam olarak yapay zekâ araçlarının vaat ettiği verimliliği sorgulayan bir ön basım yayınladı.

Yukarıda belirttiğim gibi, yapay zeka araçları sayesinde eskiye kıyasla çok kısa sürede ürünler ortaya koymak mümkün. Fakat bu ürünler ortaya konduğunda, yani yapay zeka yardımıyla bir çıktı aldığımızda, gerçekten elimizdeki ürünü biliyor muyuz? Bu ürüne dair olası sorunları yanıtlayabilecek kapasiteye sahip miyiz?

İki araştırmacı, bu sorulara yanıt aramak için rastgele deney senaryoları oluşturarak geliştiricilerin yeni bir programlama kütüphanesini yapay zeka yardımıyla ve yardımsız nasıl öğrendiğini inceledi. İnceleme sonunda ise, yapay zeka kullanan katılımcılarda kavramsal anlama, kod okuma ve hata ayıklama becerilerinde belirgin bir düşüş gözlemlendi.

Başta verimlilik olarak düşünülen........

© T24