Zihin ve kalp arasındaki kadim çekişme |
Diğer
T24 Haftalık Yazarı
18 Ocak 2026
Yeni bir bilgi öğrenirken, hafızamız oluşurken ve hafızamızdan bilgileri, deneyimleri geri çağırırken beyinde pek çok canlı elektriksel aktivite gerçekleşiyor.
Beyinde öğrenme, nöronlar arasındaki bağlantıların (sinapsların) güçlenmesi, zayıflaması ya da yeniden düzenlenmesiyle gerçekleşiyor.Yeni bir bilgi ya da deneyim yaşandığında belirli nöron grupları birlikte ateşleniyor ve bu eşzamanlı ateşleme aralarındaki sinaptik bağları güçlendirerek bir nöral ağ izi oluşturuyor.
Hafıza, bu ağların zaman içinde pekişmesiyle kalıcı hâle geliyor; hatırlama ise, benzer bir uyaran ya da ipucu ortaya çıktığında aynı nöral ağların yeniden aktive edilmesiyle gerçekleşiyor. Yani öğrenmek, beyinde yeni bağlantılar kurmak; hatırlamak ise, daha önce kurulmuş bu bağlantı yollarında tekrar dolaşmak olarak açıklanabilir.
Bu hafta katıldığım bir buluşmada beynimde tam da yukarıda saydığım hücresel faaliyetleri adeta beynimde havai fişekler patlar bir şekilde yaşadığımı hissettim.
Katıldığım buluşma binlerce kişinin aynı anda canlı bir bağlantıyla katıldığı on-line bir program tanıtımı toplantısıydı. Travma, bağımlılık, stres, çocukluk deneyimleri ve bunların beden–zihin sağlığı üzerindeki etkileri üzerine yaptığı çalışmalarla tanınan, dünyaca ünlü hekim, yazar ve konuşmacı Gabor Mate’nin ‘The Heal Method’ isimli masterclass eğitiminin tanıtımını yaptığı toplantı bir tanıtım toplantısından öte Mate’nin kalp, şefkat, ömür boyu pratik etme ve öğrenme üzerine deneyimlerini paylaştığı anlam yüklü bir buluşma oldu.
Sizler için de farkındalık uyandırıcı ve hatırlatıcı olacağını düşündüğüm bu buluşmadan öne çıkanları ve buluşma sırasında konuyla ilgili olarak hafızamda gerçekleşen çağrışımları sizlerle de paylaşmak isterim.
Gabor Maté, konuşmasına hepimizin hayata tek hücreli bir organizma olarak başladığını hatırlatarak başladı. O tek hücreli canlının niyetiyle, evrim süreci sonunda çok hücreli bir yapıya ve pek çok farklı organa sahip olan bugünkü hâlimizin niyetinin aslında aynı olduğunu vurguladı: beslenmek, çoğalmak ve kendimizi çevresel etkenlerden korumak. Maté, tüm bu dönüşüme rağmen bu temel birliğin hiçbir zaman kaybolmadığının altını çizdi.
Konuşmasında; kalbin göğsümüzün ortasında durmadan atan bir pompadan ibaret olmaktan çok öte bilen, hisseden, konuşan, fiziksel ve duygusal olarak yaşadıkları dolayısıyla düzensizleşen ritmiyle hem madde hem de mana........