Bazı filmleri bitirdiğimde ya da bazı kitapların son sayfasını kapattığımda metinle kendi hayatım yan yana gelir. Daha önce bir araya gelmemiş iki şey bir araya geldiğinde dünya benim için değişir. Kimse fark etmese de.

Roland Barthes buna metnin hazzı diyordu. Bu hazzı anlatmak kolay değil. Okurun metnin dokusuna, ritmine, imgelerine temas etmesiyle oluşan bir duygu yoğunluğudur bu. Metnin içinden geçen ve sizi çarpan bir elektriktir. Neşe, keder hepsinin birbirine çarpmasıyla ruhunuzda kalan o tattır.

Yıllar önce, bir üniversite radyosunun küçük bekleme odasında “Neden Jane Eyre okuyoruz?” diye sormuştum. Verilen cevabı kitabın kendisinden daha iyi hatırlıyorum. “Kuşlar kitabı, kırmızı odanın ve çatı katının umutsuz, kapatılmış mekânları, yoksulluğun çiziklerle dolu, açlıkla incelmiş, sert ve pürüzlü keten bezi gibi dokunan sadizmleri, imparatorluk şiddeti, birbirinin kollarında ölen çocuklar, gemi enkazlarını betimleyen sulu boyalar, Arktik’in donuk kar manzaraları, yıldızlarla süslenmiş tuhaf dev heykeller; sisler ve şiddetli patlamalar, vampirleşecek kadar delirmiş kadınlar, yıldırımla yarılmış ağaçlar, yanan yataklar, içinde biri olsun ya da olmasın; fundalıkların üzerinde dolaşan bedensiz sesler, ve artık yaşanamaz hâle gelmiş, kömürleşmiş evler.” İşte bunlar için okuyorum demişti karşımdaki kadın. Demek Jane Eyre, tutkuların kaydıydı. Saf hazlara ya da saf acılara indirgenmeyen, karışık, benekli, birbirine değen tutkuların. Halının desenine gizlenmiş figürler gibi, göz ucuyla seçilen ama kaybolmayan şekiller. Ve kitap bitse de imgeler bizimle sonsuza dek kalıyor, iki şey yan yana geliyor ve en azından bizim için dünya değişiyordu.

Ve demek ki Jane Eyre o kadınla benim aramda hiç kapanmayacak bir kapıyı açıyordu. Ben, o kadın ve Jane Eyre, bir araya gelmiştik ve dünyamız biraz değişmişti işte.

Uzundur izlediklerimi ve okuduklarımı unuttuğumdan yakınıyorum. Kendime söz verdim, buraya ilk çırpıda hatırladığım filmlerden örnekler yazacağım. Unuttuklarımızın yanında unutmadıklarımızın da olduğunu ve benim küçük........

© T24