Faiz-nas

Nas’la menedilen hangi faiz? Bu sorunun yanıtını okuyucuya bırakıyorum.

Bir binayı ayakta tutan kolonlar ve perdelerdir. Bunların önemini binlerce insanımızı kaybettiğimiz depremlerde gördük.

TCMB başkan yardımcısı Prof. Dr. Cevdet Akçay göreve başlarken ekonomide önemli parametreler arasındaki ilişkilerin koptuğunu söylemişti. Bu çok önemli bir tespitti. İnsanlar faiz oranı takıntılı oldukları ve yeterli iktisat teorisi bilgisine sahip olmadıkları için bu uyarıyı algılamadılar, ciddiye almadılar. 

3 Nisan günlü Oksijen’de Özge Öner aynı konuyu inceleyen bir yazı yayımladı. Özge beğendiğim bir genç iktisatçı, ve benden 60 yıl sonra Cambridge Üniversitesinde, bir farkla ki, ben öğrenciydim, o profesörlüğe gidiyor. Öncesinde de bir de İsveç dönemi var. Özetle ülkemizdeki ekonomi politikasına, IMF, Dünya Bankası şablonundan bağımsız olarak yön verebilecek değerli iktisatçılarımız var.

Dövizin fiyatı

Kur nedir? Yabancı para biriminin TL cinsinden fiyatıdır. Bize TL cinsinden fiyatlanan yerli ürünlerin, yabancı paralara çevrildiğinde ucuz mu, pahalı mı olduğunu gösterir. TCMB izlediği kontrollu kambiyo politikasıyla yabancı paraların TL cinsinden tutarının yükselmemesi için bu paraların değerinin artmasını önlüyor. İhracat sektörü, özellikle katma değeri yüksek olmayan, fiyatlama gücü zayıf tekstil ve giyim endüstrisi bundan zarar görüyor, çünkü ürünleri o fiyattan dış pazarlarda talep bulamıyor.

Fiyat: Bilgi

Bu noktada Özge’nin yazısında vurguladığı, fiyatın önemli bir bilgi kaynağı olma özelliğine değineceğim. Gündelik yaşama dönelim. Bugün İstanbul’da Bebek, Nişantaşı, Taksim gibi semtlerde İşPark’ın yani İBB’ye bağlı olarak halka hizmet sunan kuruluşun belirlediği otopark ücreti saati 120Tl. Bebek’e gittiğinizde İş Park’ a ayrılan yerler genellikle dolu olduğunda valelerin “araçların düzgün park edilmesinde yardımcı olarak” verdiği hizmetin saati 500 TL üstünde. 

Dün Etiler’de bir yan sokakta yemeğe gittik, çıkınca vale 350 TL dedi, 500 de diyebilirdi, sakallıydı, onun sözü geçer. Neden dediğimde müdüriyet kararı dedi, müdüriyet ise yemek yediğim lokanta. Yine Etiler’de bir lokanta kahvaltı veriyor, otopark ücreti içinde, yanındaki kebapçının önündeki vale 500, aracınızı 100 metre ileride bir evin bahçesine bıraktığınızda bekleyen çocuk için ne verseniz kabul, bir de dua alıyorsunuz. Bu organize olmayan hizmet sektörünün özelikleri. Bir başka meslektaşın, Öner Günçavdı kulakları çınlasın.

Özge fiyatın en önemli özelliğini, bilgi kaynağı olmasını vurgulamış. 3 Nisan tarihli, Oksijen gazetesinde yayınlanan yazısını okursanız, iktisat teorisinde tarih boyunca yapılmış katkılarla konunun gelişmesini görebilirsiniz. Benim de üzerinde durmak istediğim bu. Yen’in, Çin yuanının, Euro’nun değeri, bu ülkelerin ekonomi........

© T24