We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

Dış Ticaretin Güvenliği ve Yeni Düzen Arayışları

2 6 8
20.09.2021

Uluslararası iktisadi düzenin idaresi, Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği (SSCB)’nin 1991’de dağılması ile Amerika Birleşik Devletleri (ABD)’ne kalmıştı. Ortaya çıkan boşluktan azami ölçüde yararlanmaya çalışan ABD, uzun süreden beri aheste bir şekilde ekonomisini güçlendirmeye çalışan Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC)’nin sahneye çıkması ile şaşkına döndü.

2000’li yıllarda artık geri dönülemez bir ivme kazandığı farkedilen ÇHC en çok da ABD ekonomisini zorlamaya başladı. Bu yeni ekonomik güce karşı devasa dış ticaret açığı verdiğini ve bunun geçici bir durum olmadığını farkeden ABD “usule uygun” olan ve olmayan bütün yöntemleri deneyerek ÇHC’ye baskı yapmaya başladı.

ABD 2016 yılında Kuzey Amerika’daki doğal ortakları olan Kanada ve Meksika’ya bazı ASEAN (Brunei, Malezya, Singapur ve Vietnam) ve Latin Amerika (Şili ve Peru) ülkeleri, Japonya, Avustralya ve Yeni Zelanda’yı katarak Trans Pasifik Ortaklık Anlaşması (Trans Pacific Partnership Agreement-TPPA) sürecini başlattı. Bu ortaklık birçok bölgeden ülkeleri içeriyordu ve belki de küresel hegemonyasını tahkim edecek bir ilk adım olarak düşünüldü. Ancak anlaşma onay beklerken başkanlık koltuğuna oturan Donald Trump ilk iş olarak bu anlaşmadan çekildi. Sonraki adımlarından ve söylemlerinden anlaşılıyor ki bu tür usule uygun adımlarla, kaybedilen gücün geri getirilemeyeceğini düşünüyordu. Nihayet uluslararası devlet dili açısından pek alışık olunmayan söylemlerle ÇHC’ye saldırmaya başladı.

Trump sadece ÇHC ile yetinmedi. Yanı başında bulunan ve doğal ortakları kabul edilen Kanada ve Meksika’yı da zorladı. Seçim kampanyalarında sert bir şekilde eleştirdiği Kuzey Amerika Serbest Ticaret Anlaşması (North American Free Trade Agreement-NAFTA)’nı revize ettirdi. ABD-Kanada-Meksika’yı kapsayan anlaşma 1 trilyon dolar civarında ticaret hacmine sahip ve revize edilmesi ile yıllık 1,2 trilyon dolara çıkması bekleniyor. Trump bu anlaşmayı ortadan kaldırma ile tehdit ederek Kanada ve Meksika’yı uzlaşmaya zorladı ve bu iki ülkeyi daha bağlayıcı ve sınırlayıcı bir ticaret anlaşmasına ulaştı. Üç ülkenin baş harflerinden oluşan yeni anlaşma (USMCA) ile ek gümrük tarifeleri olmayacak. Hatta USMCA’nın otomobil örneğinde olduğu gibi........

© Stratejik Düşünce Enstitüsü


Get it on Google Play