Sınav kaygısı dendiğinde çoğu kişinin zihninde benzer bir tablo belirir: Panikleyen bir öğrenci, eli ayağına dolaşmış bir hâl, kaçınılmaz bir başarısızlık… Oysa sınav kaygısı, hakkında çok konuşulan ama bir o kadar da yanlış anlaşılan psikolojik durumlardan biridir. Bu yazıda sınav kaygısının ne olduğunu anlatmayacağım; aksine, ne olmadığını konuşacağız. Çünkü bazen rahatlamak için önce yanlış bildiklerimizi bırakmak gerekir.

Sınav Kaygısı “Tembellik” Değildir

Bir veli düşünün: “Bu kadar kaygılanıyorsa demek ki yeterince çalışmıyor.” Bir öğretmen düşünün: “Daha planlı olsa bu hâle gelmezdi.”
Bir öğrenci düşünün: “Kaygılanıyorsam kesin bir eksiğim var.”
Oysa bilimsel araştırmalar tam tersini söylüyor. Sınav kaygısı, çoğu zaman hiç de az çalışmayan, hatta fazlasıyla sorumluluk sahibi öğrencilerde görülür. Çünkü bu öğrenciler sınavı sadece bir ölçme aracı olarak değil, “geleceğim”, “değerim”, “başarılı olup olmadığımın kanıtı” olarak algılar. Beyin de bunu bir tehdit gibi görür. Tembellik değil; fazla önemseme devrededir.

Sınav Kaygısı “Başarısızlık” Garantisi Değildir

Kaygı denince hep performans düşüşü akla gelir. Oysa psikoloji literatüründe bilinen bir gerçek vardır: Uygun düzeyde kaygı performansı artırabilir.
Hepimizin günlük hayatta yaşadığı bir örnek........

© Sonsöz