Leonid Andreyev’in 1921’de yayımlanan ve maalesef yazarın ölümüyle yarım kalan eseri “Şeytanın Günlüğü”,(Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları 16. Basım Ağustos 2025) Rus edebiyatının Gümüş Çağı’ndan bize kalan, insan doğasına dair en acımasız ve aynı zamanda en ironik miraslardan biridir. Andreyev, bu eserde fantastik bir kurgu aracılığıyla, kötülüğün kaynağına dair yüzyıllardır süregelen inancımızı sarsar ve bizi kendi yüzümüzle yüzleştirir.

Andreyev’in bu kitabı, Rus edebiyatının önemli eserlerinden biri olmasının yanı sıra, insan doğası üzerine çarpıcı ve dernlemesine bir eleştiri sunar. Kitap, Andreyev’in kendine has kötümser ve dışavurumcu üslubunu yansıtan, felsefi derinliği olan bir eserdir.

Cehennemden Roma’ya: Şeytanın İnsani Macerası

Hikaye, alışılagelmiş dinsel anlatıların aksine, Şeytan’ın sıkıntıdan patlamasıyla başlar. Yeryüzünde bir “tatil” yapmaya karar verir; amacı basitçe insanları izlemek ve belki de onlara kendi yöntemleriyle kötülüğü ve günahı öğretmektir. Bu amaçla, kimliğini gizleyerek zengin bir Amerikan milyonerinin, Wandergood’un bedenine girer ve modern dünyanın kalbi sayılan Roma’ya gelir.
Şeytan, insanlara karşı üstünlüğüne ve manipülasyon yeteneğine o kadar güvenmektedir ki, bu geziyi adeta bir laboratuvar deneyi olarak görmektedir. Ancak bu deney, onun beklediği gibi ilerlemez.

Kötülüğün Sıradanlığı Karşısında Şaşkınlık

Şeytan, kendi kötülüğünün dahi, insanların sergilediği kötülük........

© Sonsöz