Öcalan’ın “Perspektif”inin Marksistlere söylediği |
Öcalan’ın perspektif yazısının Marksizm ekseninde eleştirileri çokça yapıldı. Bu eleştirilerden çoğu haklı bir temele dayanıyor. Bu yazımızda ise Öcalan’ın perspektifte içine düştüğü hatalara değil de bu hataların neden yapılmak zorunda kalındığına değinmeye çalışacağız.
Kürt ulusal mücadelesi Marksist zeminden ayrılarak, Bookchin’in anarşist teorisine geçiş yaptığını ilan ettikten sonra, buna uygun bir kuram ve bu kurama uygun bir mücadele şekli tarif etmek durumundaydı. En temel eksende bakarsak; toplumsal dönüşümün öznesi, bu öznenin hareketinin kaynağı ve hareket eden bu öznenin örgütlenme biçimi konularında Marksizm dışı/bilim dışı açıklamalar getirmeleri gerekti. Öcalan’ın Perspektif yazısının yedi maddesinden dördünün ve yazının dörtte üçünün bu sorun etrafında oluşturulduğunu görmemiz şaşırtıcı değildir. Marksist cenahtan yöneltilen eleştirilerin neredeyse tamamı da bu açıklamaları temellendirmek için yapılan tarihsel okumalardaki yanlışlara yönelmiştir.
İlk soru, toplumsal dönüşümün öznesi nedir? Marksizm de bu sorunun cevabı sınıfken, Öcalan toplumsal dönüşümün öznesini toplumun kendisi ya da tahakküm altındaki toplumsal bütün olarak ifade eder. Bunu söyledikten sonra nasıl olup da insan toplumunun bu özne olma halini oluşturabildiğini izah etmeniz gerekir. Maddi dünyanın içinde oluşan bilinçli insanın varoluşunu, insanın bilincinin ne olduğunu, bilincin madde ile ilişkisinin nasıl olduğunu, gerçeğin ne olduğunu ve gerçekliğe bilinçli insanın ulaşıp ulaşamayacağını, bilinçli insanların nasıl toplumsal bütünü oluşturduğunu açıklamak gerekir. Bu açıklamalar sayesindedir ki özne olan toplumun öznelik halinin gerçekliği ve bu öznenin toplumu değiştirmek için harekete geçmesinin güdüsünü ortaya çıkardığınızı söyleyebilirsiniz.
Öcalan, toplumun öznelik halinin, tarihin ilk dönemlerinden beri içinde bulunduğu aile, kabile, klan, devlet, kadın-erkek ilişkisi gibi kategoriler üzerinden oluşturmaya çalışır. Bunun için tarihsel olayları, fenomenleri ve süreçleri toplumun dönüşümü taşıyan özneliğini açıklayacak şekilde değerlendirip bize sunar.
Toplumun özne olma hali açıklandıktan sonra, bu toplumun dönüştürücü........