menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Samsun Yabancılar Pazarı ve pazar için belirlenen yeni yer!

6 0
12.03.2026

Samsun'da kıyı kanununa aykırı olan ve mahkeme kararı ile ruhsatları iptal edilen Yabancılar Pazarı için, belirlenen yeni yer ile ilgili köşe yazısı yazan mimar ve şehir plancısı Embiya Sancak, mevcut Samsun Yabancılar Pazarı, Balık Satış Pazarı, Valilik binası, İlçe Otogarı, Atatürk Kültür Merkezi binalarının yıkılması gerektiğini belirtti. Embiya Sancak, Samsun Yabancılar Pazarı için belirlenen yeni yere ise kanunen yapı yapılamacağını söyledi.

Sevgili okurlarım; Samsun Büyükşehir Belediyesi'nin planlama ve hukuk bürokrat kadrosu, İlkadım ilçesi kent önü dolgu alanında, yasal mevzuata göre nelerin yapılabileceğini, nelerin yapılamayacağını gayet iyi bilir. Ama buna rağmen belediyenin karar verme organları olan, Belediye Meclisi ve Encümenine gönderilen tekliflerde, her nedense başkanlık talimatlarının kanun ve yönetmeliklere uygun olmadığına dair ifadeler bulunmaz, görüş verilmez, ısrar edilmez.

Belediye meclis üyeleri ile tekliflerin, yasal mevzuatlara uygun olup olmadığını bilemezler. Kararlarını çoğunlukla siyasi gruplaşma niyetli olarak verirler.  Bu uygulamada iki önemli hata vardır.

1- Bürokrat  bile bile kanunsuz teklifi meclise gönderir.

2- Meclis üyeleri ise siyaset odaklı niyetle, kabul eder veya reddeder.

Kanunsuz önergelerin onanması durumunda, suç oluşması halinde, konu yargıya intikal ettiğinde ise işler şöyle gelişir.

-Belediye başkanlığı aynı zamanda siyasi makam olduğu için, merkezi siyasette gücü varsa yargıyı etkilemeye teşebbüs eder.

-Belediye Meclis üyesi siyaseten kanunsuzluk yönünde olur vermişse, yargılama esnasında genellikle şöyle ifade verir:"Belediye bürokrasisinden gelen teklifte kanunsuz olduğu belirtilmediği için ben uygundur dedim der. Yani bürokratı suçlar.                                       

Ben 'bilmem' der, 'Anlamam' der.

Aslında konuyu bilmediği ve anlamadığı, beyanları doğru da olabilir. Bilerek ve anlayarak teklifin kanunsuz teklife destek vermiş de olabilir.

Bu gibi hallerde vermiş oldukları, kanunsuz kararlar ceza mahkemesine intikal edince yargılama safhasında kanunsuz teklifi 'uygundur' diyerek onayanlar  için, 'Evet veya 'Hayır' oyu verenler belirlenerek ceza davaları sonuçlanır.

Bu hatırlatmayı şu nedenle yaptım. Bu günlerde Samsun kent önündeki kıyı dolgu alanında. Samsun Büyükşehir Belediyesince yeni düzenleme yapılması öngörülüyor! Ancak aldığım duyuma göre geçmişte yapılmış olan ve mahkemeler kararları ile kanunsuz olduğu tescillenen, Yabancınlar Pazarı kaldırılacak ama yine dolgu sahasında 'Açık AVM' gibi bir isimle, kıyı kanunu ve yönetmeliğini delmeye niyetin olabileceği hissedildiği için, bu makale yazıldı.

Öncelikle Samsun Büyükşehir Belediyesi'nin bu konuya hakim olması gereken bürokrasisini uyarmayı görev kabul ediyorum.

Lütfen, Kıyı Kanunu ve yönetmelikleri dışına çıkmadan, ayrıca bu makalede alıntı yapacağım ve belediyede tepkililerin elinin altında bulunan, 'mahkeme kararlarını dikkate alarak, belediye meclisine teklif yazınız' diyorum.Siyasilerin yapacağı kanunsuz talimatlarda, yasal sorumluluğu üzerinize almayınız. 

Mevzuatın arkasından dolaşarak, tartışmalı yapı ve düzenleme önermeyiniz.

Belediye Meclis Üyeleri sizler de, siyaset odaklı karar vermeyiniz. Kararlarınızla konunun tekrar, mahkemelere taşınması sürecini başlatmayınız. Oy çokluğu ile meclisin uygun bularak, onama yaptığı teklife red oyu veren meclis üyeleri, teklifin mevzuata aykırı olduğunu, tutanaklara geçirilmesini sağlayınız.

Belediye meclisinde bulunan partilerin meclis üyeleri, vatandaş kendi menfaatleri için, yasal mevzuata aykırı talepleri olabilir.

'Yüksek oyumuz var, çok kuvvetli sivil toplum kuruluşuyuz' diye size ve partinize baskı veya talep yapmayı sürdürebilirler.

Popülist politika hastalığına razı olmayınız!

Yasal ve gerçekci sözler veriniz. Vereceğiniz her kanunsuz kararın kısa veya uzun sürede yargı tarafından iptal edileceğini biliniz!

Menfaati olan vatandaş sizleri düşünmez, kendisini düşünür!

Yani tokmak kanunsuzluk isteyen vatandaşta, davulun sizin omuzunuzda olmasına razı olmayınız. 

Kanunsuz talepte bulunan vatandaşa iyilik yaparak gerçeği anlatınız.

Kıyı Kanunu ve yönetmelikleri, kent önü dolgu sahasında;

- Yabancılar Pazarı ve bunun gibi yapılar- Düğün salonları ve bunun gibi yapılar- Samsun Valilik binası ve bunun gibi yapılar- Atatürk Kültür Merkezi ve bunun gibi yapılar- İlçe Otogarı ve bunun gibi yapılar- Çelik yapı da olsa, Balık Hali-Restorantı ve bunun gibi yapıların kaldırılması kanun emridir!

Ve benzerlerinin de yapılamayacağı kıyı mevzuatı hükmüdür!

Buraya yazdıklarım benim kişisel görüşlerim ve isteklerim değildir. Sadece bilen kişi olarak, uyarı ve danışmanlığım söz konusudur. Zaten bu konuda alınmış pek çok mahkeme kararları vardır.  Mahkeme dedi ki;-Yapılmış olan ilçe otogarı, kıyıda dolgu sahasında yapılabilecek binalardan değildir.

-Yapılmış olan ilçe otogarı sahası tüm Samsun için iskan alanlarında plan nüfusunun kişi başına (10) metrekareden hesaplanan sosyal donatı aktif yeşil alan kullanımındadır. Yeşil alanın ilçe otogarı için azaltılması, imar planı düzenleme ve değişikleri yasal mevzuatına aykırıdır. Mahkeme dedi ki;Samsun kent önü, Doğu Park ve Batı Park alanları dolgu yapılarak elde edilen alanlar olduğu için, bu alanlarda kıyı kanunu hükümleri gereğince, yapılaşmaya ve parçalı uygulamaya neden olduğundan Millet Bahçesi plan kararı verilemez.

Davayı Mimarlar Odası Samsun Şubesi açmıştı. Mimarlar Odası dava açmaktan zevk almamaktadır. Anayasal görevini yapmaktadır. Tekrar ve tekrar dava açılması süreçleri başlatılmamalıdır. Örnek mahkeme kararlarını yayınlamaya devam edilirse, zamanında Yabancılar Pazarının, imar Planı, inşaat ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi ve dolayısıyla işyeri açma ruhsatının iptaline karşı açılan davalarının sonucu olan, Danıştay kararı altta verilmiştir.

Bu kesin karara göre, Yabancılar Pazarı gibi ticaret yapılan yapılar, Samsun kent önü dolgu sahasında yapılamaz. Mevcut olan çarşıda, mahkeme kararına uyularak yıkılması gerekmektedir.

Mahkeme kararını yerine getirmemek, belediye başkanı için görevi kötüye kullanma suçunu oluşturabilir. Kıyı kanunu ve yönetmeliklerinde ve mahkeme kararlarında, Samsun kent önü dolgu sahasında. nelerin yapılabileceği ve nelerin yapılamayacağı çok açık ve net olarak belirlenmiştir.

Bu alanda hiçbir zümrenin, derneğin, vakıfın, sivil toplum örgütünün ve üyelerinin menfaatini önceleyen kararlar alınamaz, binalar yapılamaz.

Mevcut ve düşünülen Yabancılar Pazar yeri ve dükkanları tam olarak ticaret binalarıdır. Yani imar planlarında, mekansal planlama yönetmeliğine göre ayrılması gereken ticaret alanıdır.

Dolgu sahasının kent tarafındaki bölge, zaten ticaret bölgesidir. Üstelik Yabancılar Pazarı ticaret bölgesi ile, aynı tür ticaret yapılmaktadır.

Nedeni ise Anayasa hükmünden kaynaklanır!

Bu gibi alanlar devletin hüküm ve tasarrufu altındaki alanlardır. Yani millet malıdır. Millet malı, biri sivil toplum örgütünün kullanmasına tahsis edilemez. Bu amaçla bina asla yapılamaz.

Bu alana hileli yöntemle Yabancılar Pazarı için yeni ticari binalarda yapılamaz!

Yasal mevzuatta olan yapı ise, sökülüp takılabilen seyrek ve yaygın konumlu sadece park plan kararı olan, dolgu sahasında geçen insanların yararlanması için büfe gibi seyyar binalardır.

Belediyeye şiddetle uyarımdır!

Çelik yapı inşaat tekniği ile yapılan binalar, mevzuatın izin verdiği sökülüp, takılabilen binalar değildir!

Çelik yapı da, kagir yapı gibi sabit temelli binadır!

Yani sahada yapılmış olan, balık satış yeri binası da bu nedenle mevzuata aykırıdır!

İlçe Otogarı da çelik yapıdır! Bu bina da sökülüp takılabilen bina değildir!

Milli Mücadele'nin başlatıldığı bu bölge, Samsun için çok kıymetli olduğu için, nelerin yapılmasının doğru olacağına dair, hususlarda diğer makalelerimde bahsedeceğim. 


© Samsun Kent Haber